ôø¢ ©¡
ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ üð¢÷¥ ø ü÷þõ¥ üð¢÷¥
 
 
(ô¡ ô¨¤õ) øû ï÷¨ ô¨¤õ ¤¢ ìòõ
üó öøû ï÷¨
.¨ üó öøû ï÷¨ öõ ô¨
öõ ¤¢ ý¢§¨ õª ¤î öþ ¢þ÷î ©þõ¥ ¤õ ¢þ÷î÷ ü㨠ô÷îþõ ©ûø¡
ùî ô¨ø¡þõ ìø óè öþõ¥ ýø¤ ¤ ôüõ¨ üð¢÷¥ ü¯ ¤¢ .¢¤øüõ ¢øø
ôûø¡þõ !ôþî ô÷¡ .¢ø÷ ö¨ õ ¥ ô¢îþû ý¤ öþ õ .ô÷î ìòõ ¤ õª
õª ëþ¤¯ ¥ (öø÷î ôû) ô¢ø ù¢¤î÷ ñþõî ôü÷þõ¥ üð¢÷¥ ü¯ ¤¢ ùî ¤ ù÷
.¢þ¤¢÷ ¤ ö ô÷ üð¨þª ø ìþó ùî ¢þøð÷ ô÷îþõ ©ûø¡ .ô÷î ñþõî
 
¨ ý¢þ÷ ùªþ¢÷ ¢þø ùªþ¢÷
¢÷ù¢¤î ¢û õ ù öþ¨¤ ¤¢ ùî ¨ ý¢þ÷ ø ü¨¨ ùªþ¢÷ ¢þø ùªþ¢÷
¤¯¡ öþõú .¢÷÷îí¤¢ üóìä ¤ø¯ ¯ìê ¤ ö ¢÷¤¢ ü㨠ý¤þ¨ ô¢¤õ õ
¥ ô¢¤õ ¤÷¨ ôúê ý¤ ôª¢ ü㨠üõ¨ ýþ÷¢ ¤¢ ôüð¢÷¥ üõõ ¤¢
¤ ö ñõî ¤ø¯ ô¨÷ø÷ õ .ô÷îéþó ý¢þ¥ ýúî öø÷î ý¢þø ùªþ¢÷
ôõ÷ öþõ¥ ýø¤ ¤ ùî ¤ üû¥þ ö ôûø¡þõ ñþó¢ öþõû ù .ô÷¨¤ ô÷ ù
ôþú¨ ô¢¤õ üõõ ¤ ú÷ ¢þ÷ø ô¨¤ê õª ý¤ ø¤ ýþ÷¢ ¥ ¤ ô¢ø ùª£ð
.¢þøª
 
.¢þ¨û üªøî ¡¨ ö¨÷ ùî ô÷¢þõ ôü÷þõ¥ üð¢÷¥ ù ùø !ôþî ô÷¡
õª ù ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ "ï÷ ï÷ø øøû"ýì ù¢ø÷¡ ¤ ¥î¤õõ ôûø¡þõ öþ¤÷
¤ ¥ø¤ . ¨þ÷ ô¥ò ùî ê𠢡 ù ¤ð .¢þª ¤à÷õ ô÷îþõ ©ûø¡ .ô÷î íõî
ýþ÷¢ ¤¢ ô÷ø ùîü÷ ¤ø¯÷þõû öþõ¥ ¯ì÷ üõõ ù ô÷õ ¤à÷õ öþõ¥ ýø¤
øð¥ õª ý¤ ø ù¢¤î üû¢÷õ¥¨ ø ¤õ ¤ ôþûùªþ¢÷ ¢¤î ôûø¡ ¤ê¨ ø¤
öîõõ öø !ôþî ô÷¡ .¢¤¢ õª öêð ý¤ ý¢þ¥ ýû¥þ ¥þ÷ öõ ¤¨õû .ô÷î
¥ ¢ã .¢þª¡ ¤õ ùî ô÷îþõ ©ûø¡ ¢þøª ü¡¨ ¤¢ ü¢õ öõ ¤¯¡ ù ¨
ùõ ¨ öîõõ ù¤ð .ô¢¤ðþõ¤ ¥ø¤ . ¢õ ù ôþû ùªþ¢÷ ø ¤îê ö¢¤î ¤õ
.ô¤îªõ .¢¤îôûø¡ ìòõ ¤ õª ù¤ø¢ ¢ã ôþþ ÷ ù ô÷øþõ ¢þø¤ þó¤¨ ù
ù öõ ¥ ùõû (ô¡) øû ï÷¨ ô¨¤õ ¤¢ ùî÷þ ¥ ô÷î ü÷¢¤¢ì ôûø¡þõ öþ÷õû
.¢÷¢¤î¢þ üþ¥
 
 
§¤õ      ©ù¢ø÷¡ ý®ä ©ù÷¡ ¤¢ ¢ø¢þ ô¨¤õ
 
(öø öþø öøû ï÷ öøû ôøþî ù)
ëþ¤¯ ¥ ü÷õ¥ þ¢ø¢õ ¤¯¡ õ ô÷î ¬ õª ôûø¡þõ ùî ¨ú¢õ
ø¤ ýþ÷¢ ô÷øþõ !öø öþø !öøû ï÷ !öøû ôøþî .ô¨¤êþõ ¢ø¤¢ ø ôò¨ ùõ÷
:öþ÷÷þ ¢þ÷þ ¤ ö ¢þ÷øþõ÷ ùî ýù÷øð ô÷î þ¤ª õª ý¤ ù¬ò¡ ¤ø¯ ¤
!üõ¨ ýþ÷¢ ¨ ýù¢þêþ üð¢÷¥ ù"
¨ ©¥¤ ü
¨ ©¥¤ ü
!þ¢¡ !ùø
"!þ¢¡ !ùø
 
¤ø÷ õ .¨ ü¤õ÷ ¢¡ .ô÷î þ¤ª ¤ ø¤ ýþ÷¢ ô÷øþõ ¤ø¯ ùî ô÷¢þõ÷ ãìø
.¨ éþ¬ø ñì ¤þè ý¤ª ôúê ø ¤ø㪠ø ñìä ùî ¢¤¢ ¢øø ü£ ø ö
ü¨¨ õ ¢øªþõ öþõ÷ ñõî¤ø¯ ý¤ø÷ öþ÷ ¤¤ ¤¢ õ üð¢÷¥ þ¥ üõõ
¤¢ ¢¥ø÷ íþ ùî ü¨¨ ö¨ ª¢ ôþûø¡ ý¢ª ø þ÷õ©õ¤ ¥ ùª÷
ñõ ¨¤¢ ý¥þ ¤û ¤ø÷ öþ ¤¢ ùî ¢¨¤þõ ô¤à÷ .¢¤¢ ©¤¢õ ¤þª ö¢þªø÷ öþ
üúó ëªä ø£ ù¤øî ¤ ö ôþ÷øþõ .¨ ö¢ª ø£ ñ ¤¢ öû ø£ ù¤øî
öþ¤þª ù¤à÷õ íþ !¨ ø¤ ©þ ¤¢ ý¥þð÷ êðª ýþ÷¢ ù !þ¢¡ ùø .ôþ÷ø¡
.ôþù¢¤î÷ ù¤ ¤ ö ¥ð¤û ùî ö÷ þ¥ ý¢øóõ íþ
 
ø ¢þøð ø¤ ýþ÷¢ ¥ õª ý¤ ¤ ª üõõ ¢÷î ü㨠ö¤¢ ¤ð ü !ô÷¢÷¥¤ê
¢þû¢ ù¥ .ô÷î öþ ¤ ô¨¨ üêî ù¥¢÷ ù ¢ø ôûø¡÷ ¤¢ì ôû ¥ ¢¨þø÷
é¢û ¢þû¢ ùõ¢ öþõ¥ ýø¤ ¤ üð¢÷¥ ù ¢þûø¡þõ üî :ô¨¤ ý¥þ õª ¥
¤¢ ùî ¤) üúó ñ¬ ôûø¡þõ õª ¥ ööþ¢óø ôìõ ¤¢ ¨þ öüð¢÷¥
.¢þ÷ø¡ ñõî ¤ø¯ (ôùªø÷ öõ ùî ¤ ) ¢þø ùªþ¢÷ ø (¢÷ù¢øõ÷ éþó öþ¨¤
ý¤©¥¤ ôþóã ¤ð .¢þ÷î «¡ªõ ¤ ¢ø¡ üð¢÷¥ ¤þ¨õ ø ù¤ ¢þ ùãó¯õ ¥ ¢ã
¢þ÷îþõ ¤îê ¤ð õ .¢þ÷î þã ö ¥ ¢þ÷øþõ ¢¤¢ ¢øø ûî ö ù ¨÷
üõõ ¢þ ùð÷ ¢¤¢÷ ¢øø (¤ðþ¢ ý ¤¢) üûøîª ©¥øõ öþ÷ íþ ùî
ùî üóõ ¤¡ ù ¢þ÷ õª .¢þ÷î ¤î ¢¡ ¨ø¡ ý¤ ¢ø¡ üð¢÷¥ ø ý¦¤÷
¢þû¢ ¤ê ©øð ¢÷îþõ ©¡ ù¢ø÷¡ öø÷î ¯¤¤¢¤ ü÷øð÷øð üê÷õ ãþª
.¢þ÷î ùø üóõ ¤¡ ù ¢þ õ
 
¤¢ ùî ôûø¡þõ õª ¥ .¢÷¢¤îéþ¤ã öõ ¥ ô¢¤õ ¥ ý¤þ¨ "øû ï÷¨" ô¨¤õ ¤¢
íþ¢¥÷ ýù¢÷þ ¤¢ .¢þª â®øõ öª¨¨ ø ú÷ ¤¤ ¤¢ öõ ö¢÷¥¤ê ôìõ
ýþ÷¢ ù¤¤¢ ôþî ô÷¡ ëþ¤¯ ¥ ô¢¤î üû¢÷õ¥¨ ø ¤õ ¤ ô¤îê ùî÷þ ¥ ¢ã
ôûø¡ ¬ ö¤ø¨êø¤ ùø¤ð ¤ø¯÷þõû.¢¢ ôûø¡ þ®ø ø¤ ¤ø÷ú ø ôþàä
ö¨þ¥ ù÷øð ¢þ ö¢ø¡ ùî÷þ ¤õúõ ø ¢þ÷î íõî ôþî ô÷¡ ù ¢þ ôû õª ¢¤î
©¥¤ü õª ÷øî¨ ü÷ø÷î ñõ üõ¨ ýþ÷¢ ùî ¢þ¤÷ ¤¯¡ ¥ ê¯ó .¢þ¥øõþ ¤
.¨ üã¯ìõ ø
-ö¤¢ ¥

(ö¤¢õ ¥ ùõ÷ íþ) ôü÷ª¢¨ø¢ ö¤¨ ù
ùî ¤ ù÷ ù ¢¬ ¤¢ ¢¬ ô÷îþõ ©ûø¡ !öøöþ ø !öøû ï÷ !öøû ôøþî
¨ öþ ôûø¡þõ õª ¥ ùî ý¥þ ö¤¢õ ôìõ ¤¢ .¢þû¢ ©øð ¢þøðþõ ö¤¢
ü¬¤ê ü ¤¢ ù¤øõû .¢þ÷î íõî ¤ðþ¢õú ø ùª¢ ¤ðþ¢îþ ý¤îþ¢¥÷ ¯ø¤ ùî
ñ¬ê ø ñ ¤ ùþ¤ ùó¨õ ù÷øð .¢þ÷î íõîý¤ðþ¢ ù ¢þ÷ø ö ¤¢ ùî ¢þª
¤ ùþ÷ ¢þ¢¤î¬ ö¢ø¡ öþ ùó¨õ öþ ù¤¤¢ ùî÷þ ¥ ¢ã ¢¤î ¢þûø¡
.¢¤î ¢ûø¡ ý¢÷âõ ¤ ö ¢ø¡ ùî êð ö¤¢ .¢þ¤£ð öþõ ¤¢ ôþî ô÷¡
ñªø¡ ¤¢ì .¢þ¨÷ª üø¡ ¤ öþ¨¤ öþ¢óø ùî ôûø¡þõ õª ¥ öþ÷õû
ôìõ ¤¢ .¢þ÷îþõ êþ¤¢ ø¤ ýþ÷¢ ¥ ¤©¥¤ ¤¡ öþ ùî÷þ ¥ ¢þ¨û ¢ª ø
.ô÷¢¤¢ì ¤þ¨ ö¥ öõ ö¤¢õ
-ö¤¢õ ¥

 
.¢þ÷î ùãó¯õ ¤ ¢þø ùªþ¢÷ î ùî ô÷îþõ ©ûø¡ öõ üð¢÷¥ ü¨¤¤ ¥ ¢ã
¤ ¢þø ùªþ¢÷ î ô÷îþõ ©ûø¡ ¢þ¢¤î ü¨¤¤ ¤ ôüð¢÷¥ ùî÷þ ¥ ¢ã
.¢þ÷î ýø¤þ öõ ¥ ø ù¢¤î ùãó¯õ
(©¤¨ ù ý¤¢ ýû¢÷)
 
©ù¢ø÷¡ ý®ä ø ø ñø¨
¢þ÷îþõ ¤îê ù ö¢ø éó¡÷ ù¤¤¢ :ñø¨
¤ø¯ ôù¢÷¨¤÷ ô÷ ù ñõî¤ø¯ ¢¡ ¤¤ ¤¢ ¤ ô¢ø¡ þóø¨õ öø
éó¡ ¢÷¥¤ê íþ þóø¨õ ùî ¢þûø¡þõ ¤ð ôó¯ ¤ ô¢÷¥¤ê ö¢ø éó¡ ô÷øþõ
.¢þ÷î ýø¤þ öþ¨¤ öþ¢óø ¥ ¢þû¢ ô÷ ø ù¨÷¢ ¤
 
¢þê¤ ù¤÷ ¥ ¤ :ñø¨
ôê¤ ù¤÷ öõ õ !¨ù¤÷ ùî ¢÷¢÷ ¤ð ê¤ ¢ûø¡÷ ù¤÷ ¥ ü¨îþû
¤ðþ¢ ¢¤øõ öþ ¤¢ ùî ô÷îþõ ©ûø¡ .¢þ¨¤þõ¤à÷ üø¤¡ íþ öõ ý¤ ùî ¤
¤ð .ô÷îüõ÷ôû ùø ü ô¤ø¡üõ÷ ù¯è ôùª£ð üð¢÷¥ ù¤¤¢ öõ .öî÷ ñø¨
ü÷òìä àó ¥ ô¨÷ø÷ ùî ¨ öþ ô÷î ùø ö ù¤¤¢ ¨þþõ ùî ¢ª ý¥þ
öªþ ö¢ª ¤ ¨ üó ¤î¢ ï¤õ :¤ðª¤¥ð) .ôª ùª¢ ¢ª¤ öþ ¥ ¤ªþ
(.ê¤ð ¤ø¬ ù¤÷ ¥
 
ôþ÷î ù öþûü¤¢ ø ìóãõ :ñø¨
.¢þ÷¥ø¨ ¤ üìõ ø ¢þû¢ "öøõ ö¨" ùðª÷¢ ù ¤ ö ©¥¤ ýû¥þ
 
 
:©÷¤¨ ù ñõãó¤ø¨¢ ø üõ÷û¤
ùªþ¢÷ ø üúó ñ¬ ùî ¢þ¤¢ ¤ø ¤ð .¢þ÷î üð¢÷¥ ¢¡ ¨ø¡ ý¤ ¢þ õª
ý¤ .¢þ÷î ýø¤þ ö ¥ öüð¢÷¥ ø óì ø¤ üõõ ¢þ ¨ ìþì ¢þø
ý¤ ý¥þ ù ùî ¢þ¢ª ùøõ ùî÷þ ¥ § ¨ ý¤ø¤® ý¤î ù ô÷ õª
¢¤øõ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ öõ .¢þ÷îñõä ìþì ù ¨ ¢þêõ ¢¡ ¨ø¡ ô÷
.ô÷îþõ ù¢õ ¢ª öþõ¥ ýø¤ ô¢¤õ ý¤ ü¨¨ üîõî ¢÷ø ùî ¤ üª¥øõ
 
:¢þø ùªþ¢÷ ù¨¨øõ ö÷î¤î ý¤ ñõãó¤ø¨¢ ø üõ÷û¤
ù ¤î öþ ô÷ ¤¢ öõ ¢þû¢ ùã¨ø ¤ ¢þø ùªþ¢÷ ù¨¨øõ ô÷îþõ ©ûø¡
.ô÷îþõ íõî õª
 
¢¡ ôòî
!¢¡ ©øè ù ø ¢ø¤ø ¤¯¡ íþ¤ !üó öøû ï÷¨ (
.¢÷¥þõ ¢¬ "üªú ¢¤õ" ¤õ ¢¡ (
ø ø¤ ýþ÷¢ üõõ (ëþì ø ø¨ ý¤) ¢ûø¡þõ öøû ï÷¨ ùî ê𠢡 (
.¢÷îþõ¤î ü¡¨ ø .¢¤£ð ¤þ¥ ¤ ô¨ ýþ÷¢
 
ü¬ø¬¡ ùõóîõ
öõ ö¨õû ùî ü÷õ¥ öþõ¥ ýø¤ ¤ öþð¢÷¥ ¥ ¢ã õª ùî ô¤ø¢þõ !ôþî ô÷¡
¤¢ì ùî ü÷ õª ëþ¤¯ ¥ ôûø¡þõ öø÷î .¢þþ ÷þ ù ¢þ÷ø ¢þ¢ª
øä¢ ø¢¥ ô¨¤õ íþ ù õ öø÷î .ô÷î ©ê ø¤ ýþ÷¢ ù¤¤¢ ¤ ¥þ ùõû ô¨û
¥þõ ¤ø¢ ù¢ø÷¡ öø÷î ý®ä ö ¤¢ ùî ¢þ¢ üõúó ø þø¤ ôþî ô÷¡) .ôþù¢ª
(.¢÷¢ø ù¢õ âõ ôû ¢¤ð ö ø öª¡¤¢ ýû¤ø÷ ¥ ù¢ª ¤ öªó¥÷õ ý¤ø¡£è
 
üó ô¨ ï÷ø ø ï÷øû ûñ¤ø ù
¤ ùõ÷ öþ ô÷îþõ ©ûø¡ .¢þ¨  ¥ø¤õ ¨ª÷ ¤¢ ùî÷þ ¥ ô÷îþõ ¤îª"
".¢þõ÷ ö¢÷õª÷¢ ùø¤ð ý¤ üø¡
ýòø¦ ª . ä¨
 
 
üõ           ö ¤¢ üð¢÷¥ ø ø¤ ýþ÷¢
ôª ö¯þª ¢õ ü÷îþõ ©þõ¥ ùî üìø .ô¨û üó öøû ï÷¨ öõ !ôþî ô÷¡
¤þ¨ ¢þõ÷¤ø ¢÷îþõ üê¤ãõ õª ù ¤õ ¢¡ ùî ü÷õ¥ ¤ð .ü÷îþõ ¤ø¡ó¢ ¤õ
.¢ª ôûø¡ ¤£ð¨¨ ø ö¢¤¢ì
 
ø¤ ýþ÷¢
¤ ö ýû¤þãõ õ ¢¨¤þõ ¤à÷ ûù¢þ¢ ü¤õ ýþ÷¢ ñõ ø¤ ýþ÷¢ ù ¤ð
ø ù¢õ ûù¢þ¢ ýþ÷¢ ¤¢ ñõ ý¤ ¢¤îù¨þìõ üõ¨ ýþ÷¢ ýû¤þãõ öøþõ÷
ù ùø öþªõ íþ ñîª ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ õ .¢÷÷îþõ ¢ø¢õ ¤ öþªõ íþ öîõ
ø ¤îê öþªõ .¨ ¢¥ ¥þ÷ ö î¤ ú .¢øª ­øä ¢÷øþõ («¡ª) ¨ø¡
¨¤¢ .¢÷î ¤øä ùøî ¥ ùàó íþ ¤¢ ¢÷øþõ ü ø ¢øªþõ ù¢÷¤ ©ù¢÷÷¤ ùªþ¢÷
¢¥ ©î¤ ¤¢ öþªõ ¢÷¤þõ £ó ö ¥ üóþ¡ öî¢øî ùî üóþ¡ ýúõóþê ñõ
ùî÷þ ¤¯¡ õ ¢÷¨¤ ¤à÷ ôà÷ ü ùî ¨ öîõõ ú÷ î¤ ù ¤ð .¨
.¢¤¢÷ ¢øø üꢬ ¢ ø ò¬ ¢÷÷îþõ þä¤ ¤ üø¤ öþ÷øì ú÷
 
ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ üð¢÷¥
¥þ÷ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ¢÷¥þ¡þõ¤ ø¡ ¥ ú¬ ø ¢÷ø¤þõ ø¡ ù úª ü÷þõ¥ ô¢¤õ
ýø¤þ ý¢ä ù¢äì ø ôà÷ ¥ ª ø ¥ø¤ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ õ .¢÷÷îþõ ¤ê¤ ñîª öþõú
.¢÷î ¤þþç ¢÷øþõ ¢¤ê ùªþ¢÷ ø ¤îê ù ùø ¥ø¤ ø ª ¢÷îþõ÷
 
§ø¢¤ê ô÷ú ñõª þ¤ ¤ ø¤ ýþ÷¢ ü¨î ù ¤ öþóø ý¤ ùî ô÷¢ üõ÷ öõ
öþ öþ ý¢þ¥ ¤þ¨ øê .¨ þ¬ êþ¬ø ö õ ¢¤î þ¤ª ªú ø
¤¢ ôþ÷øþõ÷ ¥ð¤û õ ø ¨ §ø÷õ÷ üóþ¡ ô÷ú .¢¤¢ ¢øø üð¢÷¥ éó¡õ ø¯¨
.ôþ÷þ ö ù¨þìõ ñì ý¤þø¬ üõ¨ ýþ÷¢
 
öþ ýûõ¨ì ý¢¤õ ø ¤÷î .ô¢þ¢ ¢ø ù¢¨þ ù÷û¤ ùî ¤ ö¥ íþ ñõ ý¤
ùî ¢¤îþõ ù¤ªõ üóø ö¥ ùî ¢ø ý¤ðþ¢ ö¥ ú÷ ¤÷ ø ¢¤îþõ §õó ¤ ø ö¢
öª¨÷ ü ø í®õ ãþ¯ ôè¤þóä ú÷ .¢¤¢ ëóã ø ù ¢¤õ ö¢ öþ ýúõ¨ì
.¢÷¢¤îþõ÷ ó¡ §¨
 
öþõ¥ ù ö¢þø¢ ñ ¤¢ ©þ ¤ üø ýúªêî ùî ô¢þ¢ ¤ ü÷¦ ö¥ íþ ¤ íþ
ëóã ø ¢ø¡ ù ý¤ð÷ ùî ¤ ú÷ ø ùª¢¤ ¤ ø ýúªêî ø ù¢õ ý¤ðþ¢ ö¥ ¢ê
ôû ü÷¥ ø ªðþõ ú÷ ñ÷¢ ¢ø ù¢¤î ôð ¤ ©þúªêî ùî ü÷¥ .¢¤î öú÷ ¢¤¢
ö ùî ¤ üú÷ ùð÷ .¨ ù¢þ¢ üªêî ùî ¢¤îþõ ¤î÷ ¢ø ù¢¤î öú÷ ¤ ú÷ ùî
ø ¨¢ ø ù¢¤ø ôøû ø ¨ ¢¥¢ ø ùî¢÷êðþõ ¢þ¤ê ¢÷¢ø ù¢þ¢ ¤ ù÷¬
.¢êüõ ëê óè û¥þ ¤ø÷þ (ø¤ ýþ÷¢) ÷þ .¢÷¢¥þõ íî ¤ ø
 
ü÷ø ¢¤õ ¢¤ø¡ £è ¢÷øþõ÷ ©ªð÷ ö¢ø üõ¡¥ ¤¯¡ ù ý¤þ ¢¤õ üìø
óè ¥þ ¤ø÷þ .¢¤£ðþõ ¢ø¡ öû¢ ¤¢ âóø ø «¤ ø ù¢ø¤ ¤ ø ý£è ø ¢þüõ
§¨ ¢÷¢ø ù¢þª¤ ¤ ©¤¨ ýûøõ ¤ø¥ ùî ý¤ðþ¢ ö¥ .¢êüõ ëê ô÷ú ¤¢
¤÷î ¥ ùî üõ¢¤õ õ .¢ø ù¢÷ªø ýùóø ¤ ©¤¨ ¤¯¡ öþõú .¢¤îþõ ó¡
ùîþìø .¢÷¢¤îþõ ¥þõ ö ¤ ¢ø¡ ¤ø¬ ø ¨¢ ø ùê¤ð ¤ ø ùóø ¢÷¢ªþõ ¢¤ ø
¤ø¥ ¤ ùóø ù¤ø¢ ô¢¤õ ¢÷ªøþõ ö ¤ ©¤¨ ø ùê¤ð § ú÷ ¥ ¤ ùóø ö¥
ø ùð÷ .¢÷¢÷¢¤ðþõ¤ ø ù ¤ ö ùõþ÷ ø ¢÷¢¤îþõ ù¤ ø¢ üþì ¤ ö ø ùê¤ð
.¡þ¤ðþõ íþ¤ ü÷îõ ù ©¤¨ ü¡ó ¥ üð¢÷õ¤ª ¤¯¡
 
 
öø¦            ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ üãìø ô÷ú ø ªú
(.¨ ù¢ª öþ ©õ¤ ¤¢ ùî öþû ù÷ ¥ø¤õ ö÷¡¨ )
¨ ýùõóî áø÷ ù ªú .¢÷øªþõ üîþ ñõä ø ¤îê ùî ¨ ü ªú
¨ öþ ôúõ .¨ ù¢õ ªú ø ö¢ä å ÷ ýú¤ø¬ ù ñ¤ú õ ô÷¢þõ÷
ôªþ¢÷üõ ¤ð ¥ø¤õ ñõ öø÷ã .¢÷øªþõ üîþ ñõä ø ¤êð ùî ¨ ü ÷ ùî
öõ ùªþ¢÷ ö öõ¥õû "ô¤ø¡ ôûø¡þõ ù þ ¢¤ø¡ ôûø¡ üªøð áø÷ ù" ùî
ù ¥ø¤õ"ùî ôªþ¢÷üõ¤ð öþ÷õû .¢øªþõ ¤ûà ô¤¤ ¤¢ ü𤥠öª §óõ íþ
¤® öîõ ö ¤¢ ùàó öõû ¤¢ "¢¤î ôûø¡ ìòõ ¤ ü¨î ù ø ùê¤ î
"¢ª ù÷û¤ ôø¤þõ ©÷¢þ¢ ù ùî ü¬¡ª ¢õ "ùî ôªþ¢÷þ ¤ð ü .¢ø ôûø¡
ü¨ ¢ã ùî ¢ø ù÷û¤ í ô÷þ ô¨ø¡þõ ùî ¤ ü¨î ¢ª ôû ¤ø¯÷þõû
.ôþ¢þ¢÷¡
 
ýú÷¨÷ üøê þ¢÷þþ ø¤ ýþ÷¢ ù ÷þ÷ ýú÷¨÷ üìø" ùî ô¢þªþ¢÷þõ ¤þ¡
.¢÷¢ª ¤ûà öõ ¤¤ ¤¢ ¢ì ùøî ý¢¤õ ø 拉¤¢ íþ öúð÷ "ª¢ ¢÷ûø¡ ÷þ
þ":ô¢þ¨¤ öþ¤÷ ¨ ùª¢ üø¡ ü÷þ 拉 ¤¢ õ ¢ø ¤øî ¢ì ùøî ¢¤õ
÷þ ù ø ñø¨ ¤¯¡ õ" :¢¢ ø ¢¤õ ö ¢÷¤¢ ¢øø ôû ¤øî ô¢¤õ ªú ¤¢
¢øø ü÷þ÷ ø ý¤øî ¤ä ü ÷þ ¤¢ õ ô¢ø ÷þ÷ öþõ¥ ýø¤ ¤ öõ . ôþ¢õ
ù ¤ ü÷þ ü÷øþõ õª 拉¤¢ :ô ¢þ¨¤ ".ô÷þ ¤ ¥þ ùõû ô¤¢ì öõ ø ¢¤¢÷
ü÷þ ¤¢ì ¥ öþõ¥ ýø¤ ¤ ùî ü÷¨î öþ øê ¢¤øõ ¤¢ ø ":êð ø "ý¢õ ÷þ
öø¤¢ ôª ø¢ ¤û ü÷øþõ ø .ý¢¤î ñø¨ ¢÷ù¢ø ÷þ÷ ùîüú÷ ø ù¢ø ¤¢¤ø¡¤
ü÷þ ¤ ü¤õ ñøãêõ íþ ü÷øþõ (ü÷ø¤þ) ÷õª ü÷þ öø¤þ ôª ø (óì )
".¢ªþõ ÷õª ú÷ ö¢þ¢ ¥ ¤ú ü÷þ ü÷øþõ óì ùî ¤ üû¥þ õ
¨ õª .¨ ù¢ªù¯ ý¤þ¨ ù÷øð¤ûø ¯þõ 餯 ýû¤ø÷ ªú ¤¢
öú÷ ö¢ø¡ öþ ¤ ýùó¨õ þû ¢þ÷øþõ÷ ¢ø¡ öøõ¤þ üð¢÷ª¡¤¢ ø ü÷ªø¤
ù¢ª¤ ¤ø÷ ¥ öõ ¤ð .¢ª ¢ûø¡ ù¡÷ª ø ù¢þ¢ £ ø öõª ¥þ ùõû.¢þ¤¢ ùð÷
餯 ù¢÷¤ø ¢ø ù ø öª¡¤¢ ýû¤ø÷ ¤¯¡ ¨ ù¢÷÷î ù¤þ¡ üò¯ ôþûøõ ø
ü¡¨ ùîþ ¨ ê¬ ø ó¬ ¥ øóõõ ù¤øõû õª óì ùî ¨ ü÷îõ ÷þ .¨
ñ¨õ þ®ø ø þ¤ª ¤¢ ùî ¨ ü ªú .¢¤¢÷ ¢øø üð÷¨¤ð ø ü¤÷
ö ¤ø¬ ù ¤¢ì ªú ¤¢ ùî ¨ ü ô÷ú .ª¢ ¢þûø¡÷ üóîªõ éó¡õ
.¢þ¨þ÷
 
ø ¢¨ ¤¢ ö¢¤ø¡ ù¯øè ô÷ú .¢þ÷îþõ ñõ ¤ üð÷¨¤ð ø £ä ô÷ú ¤¢
÷ ö¢þð÷ ¥ ¢þ÷øþõ÷ ü£ä ø ÷¤ öþ÷ ¨ ù õª ø ¨ ü¤÷
¢þ÷øüõ÷ ü ô÷ú ¤¢ õ .¢þ¨û ¢¥ ö¢ø¡ £ ¥ þã ¤¢ ªú ¤¢ .¢þ÷î
ü¤¢ ¤ø¥ ô÷ú ¤¢ õª .¢þû¢ ô÷ ö¢ø¡ ¨ø¡ ù ùø ¤ íøî¤î íþ
¢÷÷øþõ÷ öþõ¥ ýø¤ ô¢¤õ .¢þ¤ø¡þõ âóø ø «¤ ¤ ö ø ù¢¤î ¬ ¤ ö¤ðþ¢
.¨ ¢þó ¤¢ì ô÷ú ùî ¢÷÷î ¤ø¬
 
.¨ ëªä öþ !ô¤¨ öøû ï÷¨
¤ üó öøû ï÷¨ ¤î¢ ùî ¢÷÷øþõ 拉¤¢õ ø 拉¤¢ ø öþ¢óø ú÷ :¤ðª¤¥ð)
¥ ù¤øõû ¢÷îþõ ¬ ëªä ù¤¤¢ ¤¢ ¤ð öþõ¥ ýø¤ ¤ (.¢÷÷î ¯¡ ù÷øð÷þ
¤îê ¤ãìõ ø ¢õ ù ¢þªþ¢÷þõ ëªä ù üìø .¢þøðþõ ö¡¨ ¤ãìõ ø ¢õ
.¢÷¨û üîþ÷î ø ¡¨ üóþ¡ í¤¢ ø ôúê ý¤ õóî öþ õ .¢þ÷îþõ
 
¤ ¥þ ùõû ùî¨ ëªä ¥ ü¨¨ ö÷ ý¤¢ "öøû ï÷¨ ô¤¨ "ö¢÷ø¡ ¤ê
ù÷þªø þ÷ ü ¢ûø¡þõ ùî ¨ üþ¨¨ ö÷ ý¤¢ ëªä .¢÷îþõ ø£
¤¤ì ¢û¢þõ ù¢þ¢÷ð üûõ öêã ýø ùî ý¢¤ê ¤÷î ¤¢ üìø ¤ð ü þ ¢ª¡ ¤
ñãê ¤þè §¨ ý¤¢ ôû ëªä ü .¢þª ùª¢ ©õ¤ §¨ ¢þùê¤ð
¥þ ¢÷îþõ÷ þ¤ª ¤ óì üêî ù¥¢÷ ù ëªä ùõóî .¢ªþõ ©õ¤ ø üð¢ø¨
¤¢ ü .¢ªüõ ¢¨ ¢ìê òõî ü¨¨ ý¤¢ óì .¨ ô¥ò ¥þ÷ ý¤ðþ¢
¢þ÷îüõ öþ ¤ ýùõóî ùîþìø þ ¢þ÷¥þõ ô¢ì ùîþìø á®ø ø ¯þ¤ª öþ¤üóøõãõ
¢¡ ý¤ .¨þ÷ ©¡ þ®¤ ëªä ùõóîý¤þð¤î ¢þªøþõ §ó ùîþìø þ
¤ ö þ ùª¢ ¤ ¤¢ ¤ ëªä ùªþ¢÷ ¢÷ø ùî ëþõä üêî ù¥¢÷ ù þ þ¥ ü¤ä
"!¨ ëªä öþ !öøû ï÷¨ ô¤¨" :¢û¢þõ ¢÷ ¢¡ .¢¤¢÷ ¢øø ¢þõ÷ ¥¤ ø öþ
¤ðþ¢ ¢þøª ¤þ£ ¢øø üõõ ¤ ëªä ¨ø¡ ü¬ì÷ ø þä þû öø¢ õª ¤ð
ø þ®ø ý¤ ýù¨þª ù¤ .ª¢ ¢ûø¡÷ ¢øø öþõ¥ ýø¤ ¤ £ä ø ÷¤ þ ï÷
.¨ öþ ëªä .¢¤¢÷ ¢øø "ëªä" ùõóî ñõî þ¤ª
 
ªú ø ô÷ú ôøúêõ
ùäøõõ íþ ö¨ õª .¢¤¢÷ ¢øø ©þøª ø ü÷¤ð÷ ý¤ ü ò¬ ªú ¤¢
ùó ¤ ö¤¢ õª ùî ¨ ü ô÷ú .¢¤î¢þûø¡ üð¢÷¥ ëªä ¨¢ íþ ø ñõî
öø ¢þ¡¤üõ ¢ø¡ ¤ø¢ ¢® ø ý¤þ𤢠©þøª ø ü÷¤ð÷ ü¤÷ (ùð¤)
ù¬ò¡ ¤ø¯ .¢þ÷¢ ëªä ù¤¤¢ ý¥þ ¢þ÷øþõ÷ ùî ¢þ÷îþõ üð¢÷¥ üþ÷¢ ¤¢
¤ø¯ .¨ ëªä §¢ìõ ø ñõî ¢ ªú ø ¨ ëªä ¥ ù÷ðþ ü÷îõ ô÷ú
¢øø öîõ öþ . êþ öøþõ÷ ö ¤¢ ëªä ýù¤£ ùî ¨ ü ªú ¤ù¢¨
.¢¤ø öçõ¤ ù ¤ ô÷ú ö÷î¨ ý¢¥ ø ùêþ ©¤¨ð ù¢¥ ù÷ø ëªä ùî ¢¤¢
 
 
ýòø¦ - öø¦          ø¤ ýþ÷¢ ü÷þõ ù¥ø
 
¨þ ø¤ ýþ÷¢ ü÷þõ ù¥ø
âìø ¤¢ ô¢þªþ¢÷þõ ø¤ ýþ÷¢ ü÷þõ ù¥ø ù¤¤¢ ùî ¤ ý¥þ öþõ¥ ýø¤ ¤
¤î üúóõ §þ¨ ý¤ ô¢¤õ þ÷¢ ¤¢ ý¤þ¨ äõ ¤¢ .¢÷îþõ ë¤ê üõî
û£õ ù ùî÷þ öø¢ ô¢¤õ .¢÷¨û ¤ø¢ ¢¡ ù õ¢¡ ø ¢ä ¥ ùî ¢÷÷îþõ
¢ìê ¯ø¤ üú÷îõ ¤¢ ú÷ .¢÷¤¢ öª¢ø¡ ö¢þªî ò ¤¢ ü㨠¢÷÷î üúø
þ ªú ùþª ý¥þ ùî ¨ ¤øª¢ ¤þ¨ öîõ öþ ¤¢ .¢÷þüõ ôû ¢¤ð öõþ
¤¢ £è ìø ¤¢ ñõ öø÷ã .¢¤¢ öþõ¥ ù ý¤þ¨ ýúûª .¢þ÷þ ô÷ú
¢÷îþõ ù¢õ ¤ £è ü¬¡ª ¢þøªþõ ¤ úê¤à ý¢¤ê ¢÷÷îþõ ¤î ùõû ù÷¡¥ª
ô¢¤õ éþ¬ø ý¤ .¢÷÷îþõ ¤î ôû ùõû ù¬ò¡ ¢÷îþõ ©¡ ¤ £è ¤ðþ¢ ý¢¤ê
¤¢ ø ¢÷¨û ü÷¤ø÷ ¤þ¨ ô¢¤õ ªú ¤¢ :ô÷î ¤¯õ ù÷øð÷þ ¨ ¤ú ù¥ø öþ
öª¤¨ ùªþõû ô¢¤õ ÷þ ¤¢ õ .¢÷ªþõ ¤¤ìþ ø ¤¯®õ ùªþõû ô¢¤õ ô÷ú
ü¬ø¬¡õ ôþ ¤¢ ô¢¤õ .¢÷¤¢÷ ü¤¨ ¥ð¤û ø ¢÷÷îþõ ¤î ü¡¨ ø ù¢ø åøóª
.¢øªþõ÷ ù¢þ¢ û£õ ø ¢¡ ù üúø ù÷øðþû õ ¢÷øªþõ ù¢÷¥¤¨ ý¦¤÷
ú÷ ¥ ý¢¢ã õ .¢÷û¢þõ ¤ê ©øð ¢þø ùªþ¢÷ ¨þ¤¢ ù ÷þ ¤¢ ô¢¤õ
ö ¤¢ ùî ¨þ÷üþ÷¢ þ" ùî ¢÷¨¤üõ ñõ ¤ø¯ ¢÷¨¤üõ ýù÷úó ýúóø¨
§¨ ü ø ù¢¨ üóþ¡ ú÷ ýúóø¨ "¢÷÷î üð¢÷¥ ¢÷÷õû ø ö¨îþ ô¢¤õ ¯ìê
ù¥ø .¢þ¤¢ ô¥ò ý¢þ¥ ¤þ¨ öõ¥ ö¢¤î§÷þø ý¤ ùî ¢þ÷îþõ §¨ .¨
éó¡õ ø¯¨ ý¤¢ ùîó ¨þ÷ ôû ô÷ú ¨þ÷ ªú ø¤ ýþ÷¢ ü÷þõ
þ ø üúó ñ¬ þ ¢¡ ¥ ý¥þ ö¢÷¨¤ þ ñì÷ ùî ¨ ü ÷þ .¨ ý¤þ¨
¨ ¤øª¢ ¤þ¨ ô¢¤õ ù ¢þø ùªþ¢÷
 
ö ü÷øð÷øð þ®ø ¤¯¡ öþõû ù ¢ªüõ ¤ø÷ú ¤þ¨ ø¤ ýþ÷¢ ü÷þõ ù¥ø
«þ¡ª ñì öø÷î ý®ä ¤¤ ¤¢ ü𢨠üóøõãõ ô¢¤õ ù¥ø öþ ¤¢ .¨ ¤øª¢
¤ üóîªõ þ ý¤øª¢ ¢þ÷øþõ÷ õª ¢÷øªþõ ù¢þ¢ üð¢÷¥ ¥ ¤ öø÷î ý®ä .¢÷¨û
üð¢÷¥ ëþª ©õ¤ ø ó¬ ¥ øóõõ ú÷ öþ÷õû .¢þ÷î ù¢ûªõ ú÷ öþõ ¤¢
¤¢ ü÷ø¤ê £ó ø ù¢÷¡ ø ý¥ ø üõ¤ð¤¨ ¢÷¤¢ ý¤÷þõ¨ þ ªî¤ø ¤ð .¢÷÷îþõ
ö¤ðþ¢ õ ö¤ûø¡ ø ö¤¢¤ ù¨þìõ ¤¢ .¨ ù¢ª ù¢÷÷ð ú÷ ýûùõ÷¤
öªþûþóãê .¢øªþõ÷ ù¢þ¢ üª ø üð¢÷¥ ú÷ ¤¢ ¢÷¨¤þõ ¤à÷ øêõ ¤þ¨
üóøõãõ ô¢¤õ ¤ .¢÷¨û ñ¨î ø ù¨¡ üûù¤ú ý¤¢ ù¢ø ¢÷î ø ñþ üóþ¡
¢÷¨û í÷õè üîøó¨ ø ¤ê¤ öþ÷ ý¤¢ ¢÷÷îþõ êó¡õ ù¢ø÷¡ öø÷î ùî
ý®ä ø üóøõãõ ô¢¤õ .¢÷¨û ¢þõ÷ ø ùª¢÷ üø¥¤ ú÷ ùî ¨ öþ ©óþó¢
.¢÷÷îþõ üð¢÷¥ üøêõ ë¯÷õ ¤¢ (¤ðþ¢îþ ù ¨÷) ù¢ø÷¡ öø÷î
 
¤¢) ù¢ø÷¡ öø÷î ù¥ø ù ¢÷÷øþõ÷ ý¤þ¨ ýûø¥ ôþøð ùî ¨ í÷ûø¢÷
î¤ ù¤ð ¨¡÷ :¢¤¢ ¢øø ý¤þ¨ ýûù÷øõ÷ ø ñþò¢ .¢÷ø¤ (ø¤ ýþ÷¢
ù ¤¢ì ø¢ ö â¯ó ø ùªð é¤÷õ ñ¬ ¤þ¨õ ¥ ú÷ ¥ üîþ õ ¢÷ù¢¤î êþ¤¢
ùø öø¢ ú÷ ýø¢ ¤û õ ¢÷¢¤î êþ¤¢ î¤ ú÷ ôø¢ .¢÷¢ø÷ ù¢ø÷¡ §þ¨
ù¯ì÷ öªþð¢÷¥ õ ù¢¤î êþ¤¢ î¤ ú÷ ôø¨ .¢÷¢¤î üð¢÷¥ ¢¡ ¨ø¡ ù
ô¨ ¯ìê ú÷ .¢¤¢ ¢øø ú÷þ ñõ ü÷øð÷ø𠢤øõ .¨ ù¢¢ ¨¢¥ ¤ ¢ø¡ ¥î¤õ
ù¥ø ù ¢÷øªþõ ¯¡ öø÷î ø®ä öø üóø ¢÷¤¢ ù¤õú ¤ ù¢ø÷¡ öø÷î ô¨¤ ø
.¢÷þüõ ø¤ ýþ÷¢ ü÷þõ
 
¢÷÷øþõ ùî ¢÷¨û öî¨ ü÷îõ ¤¢ ®ä ¥ ùø¤ð öþ ¢÷÷îþõ ù ÷þ ¤¢ ú÷
.¢÷÷î êþ¤¢ ¤ öþ¨¤ öþ¢óø ø "ôþ÷ öþ ï÷øû" ¢¡«ø¬¡õ é¯ó ø î¤
¤ðþ¢îþ ýø÷ãõ ýûüõ÷û¤ ø üúó ñ¬ ¨þ¤¢ ù ö¢¢ ©øð ú÷ !¤ø¯
ù ôþ÷ öþ ï÷øû ø ¢¡ .¢÷¤ø¢þõ ú÷ üõõ ¨ öþ ù .¢÷¤þõ £ó àó ¥
.¢÷¤¢ ý¤þ¨ ùø ùì¯÷õ öþ
 
öø÷î ý®ä ¯ìê õ .¢÷øª ¢¤ø ø¤ ýþ÷¢ ü÷þõ ù¥ø ù ¢÷÷øþõ þ÷¢ ô¢¤õ
üª¥øõ ýûùõ÷¤ êþ¤¢ ý¤ ü¬ø¬¡õ ýû§òî ù ¢÷÷øþõ ùî ¢÷¨û
õª .¨ ¥þð÷êðª ãìø ùó¨õ öþ .¢÷øª ¢¤ø ó¢ä ø üî ù¤ ¯¤ ¤¢
¤ ö ¢þ÷øþõ÷ ¤þ¥ .¢þ÷¢þõ÷ ¤ î¤ ý÷ãõ ¢þ¨û öþõ¥ ýø¤ ¤ ùî ü÷õ¥
(öþõ¥ ýø¤ ¤) ¤ î¤ êþ¤¢ ù¢ ¢øø üõþàä ùþ ªú ¤¢ õ .¢þ÷þ
î¤ ý¥þ êþ¤¢ öø¢ ø ú öþþã öø¢ öþ¨¤ öþ¢óø .¢¥¨þõ ¤þ£öîõ
öþ¢óø ùî ü÷þ ¤¢ .¨ öþ¨¤ öþ¢óø þò¬ ø üð¨þª ©óþó¢ ø ¢÷û¢þõ
öþ¤÷ .¢÷ù¢¢ üûøîª î¤ õ ù ¢÷÷îþõ üð¢÷¥ öþõ¥ ýø¤ ¤ öþ¨¤
餯 ¤¢ ý¤þ¨ ô¢¤õ ù ¤ ùøîª î¤ öþ ø ùê¤ öø¤þ ù ¨þþõ
.¢÷û¢þõ î¤ ö¤ðþ¢ ù öø÷î ý®ä ùî ¨ üû¤ öþ ôþû¢ öõ¢ø¡
 
§ø¢¤ê
õ ¨ ªú ø ô÷ú öþ ü §ø¢¤ê ùî ¢÷¢ø ù¡øõ õ ù öþõ¥ ýø¤ ¤
ùî ¢÷ù¢¢ ñþîª ¤ ýù¨¢ ø ùø¤ð ô¢¤õ §ø¢¤ê ¤¢ .¨þ÷ þ¬ ó¯õ öþ
ù ûü÷þ ù¤î í¤úª ù ûýù¤î ñõ ý¤ .¢÷¤¢ ëóã ö ù üãþ¯ ¤ø¯
.¢÷ø¤þõ ö¦ í¤úª ù ûü÷¦ ø öþ í¤úª
 
 
 
öø¦            ø¤ ýþ÷¢ ùð¢þ¢ ¥ ü÷þõ¥ üð¢÷¥
.¢øªþõ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ¢÷û¤þõ ô÷ öþõ¥ ýø¤ ¤ ô¢¤õ ùî ¤ üû¤î ù÷øð
ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ý¥þ ù ùî ¢÷îþõ öþþã öþõ¥ ýø¤ ¤ ô¢¤õ üð¢÷¥ üð÷øð
ü÷ãþ .¨ù¢¤î ý¤¨ ¤ ©þð¢÷¥ ù÷øð ¤øúõ §þ¤ íþ ùî÷þ ñõ öø÷ã .¢øª
¤¢ ëþì¢ ¤ø¯ ¥þ ùõû ©óõ ý¤ ù ¢ª ù¨þ¥ ¢ø¡ ý¤ ù ý¤ ù ùî÷þ
ü¥ ýû¥þ ý¤ ¤ ¢ø¡ üð¢÷¥ ¯ìê ¤ð .¢¢¤ðþõ üõ¨¤ ¤ø¯ ø¤ ýþ÷¢
¢¤ê íþ ù¢¨üóîª ù ¤ð þ ¢þª ù¢ø ¤ðù¢õ üóøìãõ÷ ¤ø¯ þ ¢þª ù¢÷¤£ð
¢ª ¤¤ì ùî ¨ öþ ñõ .¢øªþõ ¥þ ùõû öþ¨¤ ö¨÷ íþ þ ø ù¢ø ¢þó
¢þ÷îþõ ¤õ ¤ öþð¢÷¥ ¤¡ àó ùî¤ø¯÷õû .¢þ¨þø÷ ¤ ö¢ø¡ ùõ÷þð¢÷¥
öø¢ ¢¡ .¨ù¢ª öþþã ù÷øð öüð¢÷¥ ú ø ¤þ¨õ ùî¢þõ÷üõ ùàòõ
¡¨ öþð¢÷¥ ü¯¤¢ ¤ð ¢ø ¢ûø¡ ó ¤¢ì .¢øªþõ ¤ûà ü¯¤ª ø ¢þì þû
.¢þüõ ø¤ ýþ÷¢ ù üä¢ þû öø¢ ý¤øªî ¤øúõ §þ¤ ü .¢þª ù¢þªøî
.¢ª ¢ûø¡ ¤ûà ö¤¤ õª üð¢÷¥ ¢þ÷ ø ù¢øóª ÷þ ¤¢
 
¢þûø¡ üø¤ ¢øøõ íþ òõî öþõ¥ ýø¤ ¤ öþð¢÷¥ öþ ¥ ¢ã ¥ø¤ ñú õª
ýþ÷¢ ø ø¤ ýþ÷¢öþ ¥ø¤ ñú öþ ü¯ ¤¢ .(¢ª ¢þûø¡ ¢ ô¨ ýþ÷¢ ¥) ¢ª
ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ õª ÷øî¨ öîõ ñ öõû ¤¢ ø ¢ø ¢þûø¡ ¢õ ø ê¤ ¤¢ ô¨
ö¢¢ ù¤ð .ª¢ ¢ûø¡÷ üó¡¢ þû ù¤ø¢ öþ ü¯ ¤¢ ¢¡ .¢øªþõ ù¢õ
õª .¢÷÷îíõîõª ù ¢¬¤¢ ¢¬ ¢÷÷øüõ÷ õ ª¢ ¢÷ûø¡ ý¤îõû õª
¢ûø¡÷ ø®ì ¤ õª §îþû .¢þ÷î ÷ ¤ ¢ø¡ ÷øî¨ ñõ ¨þþõ ö¢ø¡
ö¢ø¡ ýø¥¤ ø ñþõ ù ùø .¢¤¢ øê ý¤ðþ¢ ý¢¤ê ¤û ùðþ ø ¢÷¨õ .¢¤î
üþê¤ç àó ¥ ÷ ùî ôû ù¥¢÷ ¤û ù ¢þê¤ ¢ø¡ ùø¡ó¢ ù÷¡ ù ùîüìø
¤¢þ¢ õª üø¤ ýõ÷û¤ .¢¢ ¢ûø¡÷ ¤¤ì ¤ªê ¤ õª ý¢¤ê þû ¢ª ¤ø¢
.¢¢ ¢ûø¡ ú ø õ¨ õª ù üãþ¯ ¤ø¯ ø ù¢ª
 
.¨ øêõ ø¤ ýþ÷¢ í¨ ø ùìþ¤¯ ù ùø ø®ê þ üõ÷û¤ ýøû ø ñ
ý¤øªî ¤øúõ §þ¤ ôìõ ¤¢ öþð¢÷¥ ö¢¤î ý¤¨ ¤¯¡ ù õª ùî ¨ öîõõ
¢þ÷ø ¢¢ ù¥ õª ù ùî ª¢ ¢øø üú¯¤ª ù ¤ð ¢þ÷î êþ¤¢ üãê÷õ
ôìõ àê ô¢ä ý¤ ü ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ .¢þ¤£ð ö¢ø¡ óõ ý¤ ¤ öþð¢÷¥
¢þûø¡ ¥õ ¢þ÷î÷ àê ¤ ¢ø¡ þ ©¥¤ ¤ð ¢¤¢÷ ¢øø õª ù¨þª
.¨ öþ÷÷þ ø¤ ýþ÷¢ .ö ¥ ¤ªþ ù÷ ø ¢þ¨û ö ë¨õ ùîü÷ ¢ª
éò¡ ùãõ ¯¨ öþ¤öþ ¤¢ ¢¤ê íþ ù ø ¢þª ù¢ø ¤øúõ §þ¤ íþ ù
üþ¥¤ ø ¤þ¨ §¨ ¤ ¤ ¢¤ê ©¥¤ õ .¢¤¢÷ üø¤ ýûùþ ¤ ý¤þ üì¯
.¨ ùª¢ ù÷¤ð¥þû¤ ø ¨¤¢ üð¢÷¥ ý¢ ù ùî ôþ¨¤þõ ø ¥ ôþ÷îþõ
üäõ ¥þõ ù ¨÷ üûð ù÷øðþû ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ þ" :¢¨¤üõ ¤ðª¤¥ð
ý¥þõ ø ë¤ê öþ÷ ¢¤¢÷ ¢øø ö¢÷õª÷¢ ùãõ öþ ¯¨ ö¤ð¤î öþ
õª ¤î ù¥ø" :¢û¢þõ °¨ üó ¤î¢ ".¢¤¢ ¢øø ö¢÷ ø ôóä öþ öþõ¥ ýø¤ ¤
öþ¤ð¤¥ õ .¢¤¢ øê öþõ¥ ýø¤ ¤ õª üòþ¬ ùª¤ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢
öüð¢÷¥ ¤¢ ù¢ª î¤õ ûª ¥ ùîó ö ¥ ù÷ õª ó¡ ø üð¢÷õ¤ª
ýù÷øð ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ üòþ¬ éó¡õ ø¯¨ öþ ¥þõ üð÷øð .¢ø ¢ûø¡
".¢øªþõù¢þ¢ öþõ¥ ýø¤ ¤ ùî ¨þ÷
 
üû£õ ¤þè ø üû£õ ¢¤ê öþ øê
ä ùó¨õ öþõû .¨ ¤þ¨ øê öõþ ü «¡ª íþ ø öõþ ¢¤ê íþ öþ
¢¤ê íþ .¨ ù¢ª üúø ñì ¢¢ãõ ø¯¨ þ üì¯ ¤¡¨ ö¢õ ¢øø
êó ø õ¤õ ¢÷ø ¨ öîõõ öþõ¥ ýø¤ ¤ ©÷õþ üð¢÷¥ öþ ¤¢ «ó¡õ
¢ª ù¢ø ö¢ø ¢ìê üóø ù¨þ¥ öõþ ë¯ ¤ ¯ìê ¤ð üú÷õ ¢þõ÷ êþ¤¢ üúó
¢÷ûø¡ öî¨ ü÷îõ ¤¢ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ý¢¤ê öþ÷ .ª¢ ¢ûø¡÷ üª¥¤ ©÷õþ
ý¤î ¢¡ ùî ü ¢÷¨û öî¨ ö¤¢ ¢¡ ù ¨÷ ö¢÷ ø ñû ¢¤ê ùî¢ø
é¯ó ¢¤øõ û¢ã ôø¢ ù¨¢ öøþû£õ ¤þè ø öøþû£õ ù é¯ä .ª¢ ¢ûø¡÷ ú÷
.¢þõ÷üõ ¯ä î¤ ûö¨÷ ù §¢ìó ø¤ ëþ¤¯ ¥ ¢¡ .ê¤ð ¢÷ûø¡ ¤¤ì ¢¡
§¨ ¢øªþõ ¯ä üõ¤õ ø î¤ (öþõ¥ ¢÷÷õû) ªú ¤¢ üìø ü
þ¤ª ù ¢¡ ëªä ù¯¨ø ¥þ÷ ªú ñ¤ú .¢þ¤¢÷ ¤ ö ìþó ùî¢þ÷îþõ
ñþõ ùî ¤û ù ý¢¥ ¤¢ õª ùî¢þ¨¤ ¢ûø¡¤ê ö öõ¥ .¢÷îþõ êþ¤¢ ãê÷õ
üð¢÷¥ öõ¥ ¤¢ ù¢õ ¨¢ üø¤ üð¨þª ùîý¤þø¬ ê¤ ¢þûø¡ ¢þª
þóãê ø î¤ ¢¡ öõ¤ê §¨ ¤ öõ¥ ö ¤¢ õª .¢÷îþõ §îã÷õ ¤ öþõ¨
.ª¢ ¢þûø¡
 
¨þ éó¡õ û£õ öø¤þ öø÷î ý®ä ùðþ ë¤ê
÷þ ¤¢ .ôû¢ þ®ø¤ ö ùõóî íþ ¤¢ ô÷øþõ .¢¤¢ ¢øø ü𤥠¤þ¨ øê
øêõ ý¢ ý¤ðþ¢ ù ¨÷ ú÷ ¥ ô¢î¤û ø®ä ¤û ùª£ð üð¢÷¥ ù ùø
ñì ¤ø¯ ¤ðþ¢îþ ù ¨÷ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ öøð÷øð ýûù¥ø üõõ õ ¢÷¨û
ø þã®ø ¢øªþõ ù¢þ¢ ø®ø ö ü𤥠ùî üøê ÷þ .¢÷¤¢ øê üúø
.¨¢¡ ¯¤ üð÷øð
 
ù¥¢÷ ù ù û£õ ¤ðþ¢ ô¢¤õ ¢÷îþõ öþþã ùî ¢¤¢ ¢øø üûþ¢ø¢õ
öø÷î ý®ä õ .¢÷÷î ¬ ø ø ù¢¤î§¨ þ ù¢þ÷ª ¤ ¢¡ ý¢¬ ¢÷÷øþõ
ý®ä öþõ ¤¢ .¢÷ª §ê÷ ôû ¢¡ ¢÷÷øþõ ùî ¢÷¨û öî¨ ü ¤¢ ìþì¢
õ ôê¨õ .¢¤¢ ¢øø üõ¤ ñì ýûõ¨ ø ¤õ éó¡õ ì¯ öø÷î
¤¢ õª ù ô÷îþõ ¬ (üó öøû ï÷¨) öõ ùî ¨ öø÷î ý®ä ¤¯¡ ý¤
¥ ¢ã ø¤ ýþ÷¢ ù ¤ê¨ ¤¢ ø ù¢÷¨¤ íõî öþõ¥ ýø¤ ¤ öþð¢÷¥ üû¢÷õ¥¨
öþ¨¤ öþ¢óø ù õ õ¥òõ üð÷øð ¥ úøê .ôª ö¤øþ ø ù¤õû üõ¨ ï¤õ
ø §¨ ø¥ þãìøõ .¢øªþõ üª÷ ú÷ ù¤ ¤¢ õ ö¢ú÷ ôð üð÷øð ø
ü÷¨ ù ô÷øþõ÷ õ ¢÷¨û ¤¢ ¤ üð¢ø÷¡ ôìõ öþ¤ò ú÷ .¨ öþ¤¤øª¢
ûª ùî ôþ÷¢ ¢þ ¬ø¬¡õ .ô÷î þ¤ª ¤ ö ù ¯ø¤õ ýúþ¡¨ ø úþ¤øª¢
.¢øªþõ ¤îª õ üð¢÷¥
 
ù¢ê¨ø¨ þ ø ªê ùó¨õ ¤þ𤢠öªþûù¢ø÷¡ þ ®ä ¥ ý¤þ¨ öþõ¥ ýø¤ ¤
ùõ¢ ý¤ ùõû þú÷ ¤¢ üìø .¢÷øªþõ öþ÷÷þ ¥ üó¨õ þ üõøõä ñøõ ø ñø ¥
.¢øªþõ òõ ¤ öõ¥þ ùõû ùî ¨÷ ôþø¤þõ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ¢¡ ù÷¡ ù üð¢÷¥
¤ø¯ .¨ ªê ñ ¤¢ éó¡õ ö÷¥ ùªþõû ý¢¤ê ùî ôþ÷þþõ ñõ öø÷ã
ù¢¤î ù¢ê¨ üõøõä ñø ¥ ù÷ø𠢤ê öòê òõ ùîôþ÷þ ôþ÷øþõ ëþì¢ üóþ¡
ü÷îõ ¤¢ öø÷î ý®ä .ù¤þè ø ù¢ª ¤¨õû ö÷¥ þ ø ùê¤ üªø¤ê ø¤ªõ ù
öþ ýûù¢ø÷¡ ù¤¤¢ ùó¨õ öþõû .¨ ¤î÷¨¤ ô÷ú ¥ ùî ¢÷¨û öî¨
ø ù÷ð ãþ¯ ù ùø ñ ¤ú .¨ 뢬 ¥þ÷ ûù¢ø÷¡ áø÷ ¤ðþ¢ ø ù¤õ
íþ¢¥÷ ü÷îõ ¤¢ üòøõãõ õ õ .¢¤¢ ¢ øø üêó¡õ ø¯¨ ùê¤ð ¤ø¬ ùî üþ÷
ö ¤¢ ü¨þ 拉 öû÷𠢤ê ùî ôþ¤¢ ü÷¢÷¥ öþ÷õû .ôþ¨û öî¨ ¢¡ ù
¡¢¤ ¤þ¨õ ¤¢ ö¤îþ÷ ö öþõ ¤¢ ôþ÷ø ¤ð ¢ø ¢ûø¡ ó ¤¢ì .¢÷÷õ
¢øø ü ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ õ .ôþ¥¨ û¤ ø ¢¥ ¤ öõ¢ø¡ ø ùê¤ð ¤¤ì õ¤è
ñ¬ê ø ñ ¤ öõ¢ø¡ ù÷ð ñîªõ ø ù¡¢¤ õ¤è ö ¤¢ ôþ÷ø üú÷ ùî ¢¤¢÷
õ¢¡ ø û¤î ¤ðþ¢ ø ù÷ûõ ¢õ¤¢ ¢¬¤¢ ù¢ ©îªþ ©þþ÷ ä¢ ú÷ .ôþ÷î
ø ø ù¢ª ¥ ö¢÷¥ öþ ¤¢ ùî ¨ öþõ¥ ýø¤ ¤ ¢¤ê öð¢÷õ¥ 餯 ¥ üõøõä
ù ùø êð í¤ ¤ ö¢÷¥ ý¢¤ê öþ÷ üìø .¢÷î í¤ ¤ öîõ ö ¢÷øþõ
.¢¤î¢ûø¡ êþ¤¢ ýø÷ãõ üø¤ ýûüõ÷û¤ ©þãìøõ
 
¯ìê ùó ôþ÷îüð¢÷¥ ©õ¤ ¤¢ ôþ÷øþõ ûõ¤è üõõ ¡¢¤ ¥ ¢ã þ
ùîþìø öþ¤÷ .¢÷¥¢¤ õ¤è õ öû÷ð ý¥¨î ý¤ õ öð¢÷õ¥ ùîþ÷õ¥
ö ¥ ùî üø¤ ¢÷÷î ©îªþ ¤ öªóì üõõ ø ù¢¤îä¢ õ ý¤ õ öð¢÷õ¥
üû¤ ¤¢ õ þãìøõ õ .¢÷øª ¢¥ ø û¤ ü¡¢ ¥ ¢÷÷øþõ ¢÷¤þõ ¢ø¨ õ¤è
üõõ ¤ öªóì ø ù¢øõ÷ ä¢ öþõ¥ ýø¤ ô¢¤õ ¤ð .¨ ù¤ø¢ ªð¥ ú÷
.¢÷îþõ ¤ûøî ¤ ¢¤ê õ¤è ¡¢¤ ù¤ø¢ ý¤þ£÷ ÷ ¤ø¯ õó¨õ ¢÷¤£ð
.¢÷÷¢þõ÷ ý¥þ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ¢¤ê þãìøõ ¢¤øõ ¤¢ ô¢¤õ ¤ªþ öþõ¥ ýø¤ ¤ õ
ý¤ ¤ ü÷ø¤ £ä ø ÷¤ ù¤ø¢ íþ ¢þ üø¤ ýûö¨÷ ¥ ý¤þ¨ ¤¯¡ öþõú
ü÷òø¯ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ¢¤ê ¤øª¢ ø ¡¨ ¤þ¨õ ¤ð .¢÷÷î ý¤¨ ü÷òø¯ ¤þ¨ ü¢õ
öþ ¤ø¯ ø ü ¤¢ ü ø ¢÷ª÷ ù ø ¢÷ª ùð ø öð¢÷õ¥ ù ùð÷ ¢øª
¢þ ¥þ÷ öð¢÷õ¥ ¢÷¤ ÷¤ ¢¢ ¤ð .¢÷õ ¢ûø¡ ¥ ù¤ ñø¯ ¤¢ ý¤þ£÷
¢÷øªþõ üþ÷ î¤õ ¢¢ ùîþìø ¤ ù¢¨ ¤ø¯ .¢÷÷î ñõ ¤ ý¢ þã®ø
ªú ù¤ ¥ ý¤ðþ¢ ù¤ ùî ôþ¤¨ ¤¯¡ ù ¢þ .¢÷øªþõ ¥õ öð¢÷õ¥
.¢¤þ𠤤ì ý¤îøîþ÷ ¤þ¨õ ¤¢ ¢þ ý¢¤ê ¤û öþ¤÷ .¢¤¢÷ ¢øø
 
 
öø¦        ø¤ ýûö¨÷ ø öþõ¥ ýø¤ ¤ üð¢÷¥
õª üõò¨ .¢þõ÷ ¤õ ôòî ø ûùêð ¤ð .ô¨û üó öøû ï÷¨ öõ !ôþî ô÷¡
.¢ª ¢ûø¡ ¤ú ¤ø¤õ
 
ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ üð¢÷¥
ýø¤ ¤ öªþð¢÷¥ üð÷øð ù ùø (ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ûö¨÷) üø¤ ýû¢øø
÷¤ ùð÷ ¢þª ù¨þ¥ ù÷ûø¡¢ø¡ ¤ð .¢÷÷îþõ öþþã ¤ öª¢ø¡ þãìøõ öþõ¥
ü÷¨î .¢øª÷ ñ¬ üªª¡ ø õ¤õ ø ¢þ÷î ä¢ ñ¨ ö¤¥û ùî÷þ ¥ ¢¤ ¢þûø¡
¤ öª÷ð¢÷õ¥ ù öþ÷õû ¢÷÷îþõ üð¢÷¥ ©õ¤ ø ó¬ ¤¢ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ùî
öþõ¥ ýø¤ ¤ ùî üõ¢¤õ õ .¢÷÷î üð¢÷¥ ©õ¤ ¢÷û¢þõ ü÷ø öþõ¥ ýø¤
¤ öª÷ð¢÷õ¥ ø ¢ø ¢÷ûø¡ ô÷ú ¤¢ ¢÷þþ ø¤ ýþ÷¢ ù ùîþìø ¢÷ù¨þ¥ ¢þó
¤ ü¬¡ª ¤ð ñõ ý¤ .¨þ¥ ¢÷ûø¡ òîªõ ¤ªê ù¤øõû öþõ¥ ýø¤
¢¤¢ ¤¢ ãìø ø ùî¢þ¢ ôþûø¡ ôþû¢ ¤¤ì ü¨¤¤ ¢¤øõ ¢ªîþõ ÷¤ ô÷ú ¤¢ ùî
.¢÷îþõ üð¢÷¥ ¢¤¢ ø
 
.¢¤¢÷ ¢øø ý¢¥ ö¢÷¥ ñõ ¨¤¢ ø ù¢ø ùþ¨ ø íþ¤ ¯þõ ô÷ú ¤¢
ý¤ öþõ¥ ýø¤ ¤ õª öð¢÷õ¥ .¢¤¢÷ ¢øø ö¢þªø ø ö¢¤ø¡ ý¤ ý¥þ
¢÷÷¢þõ÷ ú÷ .¢÷û¢ ô÷ ¢÷÷øþõ÷ ý¤î þû ö¢þó ñõä üõõ ý¥¨î
¤ð õ .¢÷÷î ä¢ öþ¤ ù÷øð þ ù¢þªî ©ø¢ ¤ õª þóø¨õ ¤ ù÷øð ùî
ä¢ ø ù¢¤îõ¢¡ þ÷ «øó¡ öð¢÷õ¥ ø ù¢ª ù¡÷ª ¢¢ ¢þó ñõä
ö ñ÷¢ .¢¤î¢÷ûø¡ êþ¤¢ ©ª¡ ø õ¤õ üø¤ ýûö¨÷ ùð÷ ¢÷÷î
¤ê¤ ú÷ ù÷¥ø÷ öõúõ ö ¤¢ ùî ü .¢÷÷îþõ öîõ ñì÷ ý¤ú ùðþ ù
öþ ü÷ ø ä ü¨îù .¢ª ¢÷ûø¡ ý¤þ¨ ¤þþç ©ø¡¨¢ ú÷ ø ù¢ª
ù ø ¢þ÷î ¤¡ ñø ù öþõ¥ ýø¤ ¤ .¨ öõ ¬ áø®øõ öþ ¨ ìê
û¢ .¨þ÷ ù÷øð÷þ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ õ ¢¤¢ ¢øø õª ¥ üû þõ ¢þ÷î÷
¤¯¡ ¢þ÷øþõ÷ õª õ ¢÷÷ø¡þõ ¥ø öð¢÷¤ ø ¢÷÷îþõ ùêøîª ûñð ¢÷¥øþõ
ø ­õ öõ¤ê ùî ¢¤¢÷ ¢øø ü¨î .¢þ÷î ¤þþç ù¢¢ öõ¤ê õª ù ü¨îùî÷þ
.¢¤þðþõ ¤ø¬ ö¢ø¡ öø¤¢ ¤¢ ¯ìê ¤þþç ý¤ ôþõ¬ .¢û¢ ¤þþç ¤ õª ¢÷ø
.¢þ÷î ¢þ ¨¢ üûð ¢ø¡ ø ù ¨þþõ ù÷øð÷þ
 
¢÷¤£ð ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ö¤îû÷ð ý¤ ¤ ¢ø¡ óì þ÷ «øó¡ öð¢÷õ¥ ¤ð
.¢÷øª ùð öª¢ø¡ ¤þþç üð÷øð ¤ ø ù¡÷ª ¤ ¢ø¡ ùî ¢÷÷øþõ ø¤ ö ùð÷
üìø öþõ¥ ýø¤ ¤ .¢÷÷¢þõ ¤ üø¤ öø÷ì öþ ùî ¢÷¨û ý¤þ¨ ô¢¤õ ù÷¡ªø¡
ú÷ ù ¢÷øþõ ú÷ ¢÷÷îþõ ¢þ ù¤ öª¢¢ þãìøõ ù ø ¢÷¬ì¤þõ ö¤ðø¢ ùî
¤ð õ .¢÷÷î ñ¬ê ø ñ ¤ öª¢¢ òîªõ ¢÷÷øþõ÷ ö¤ðø¢ .¢÷û¢ ©õ¤
¤ üúó é¯ó ø õ¤õ öªöð¢÷õ¥ ©¡ üóã ø ù÷¬ó¡ ýä¢ ¤¯¡ ¢¢
¢¡ öõ¤ê ø üªú ö¤øôþ ýø¨ ù ùî ¢ø ¢÷ûø¡ ¤¢ì ùð÷ ¢÷÷î êþ¤¢
.¢÷ø¤
 
ü÷þõ¥ ô¢¤õ üð¢÷¥
ø ý¢øú ý¤ .¨ ôúõ ¤þ¨ öþõ¥ ýø¤ ¤ ô¢¤õ üð¢÷¥ üð÷øð öþ¤÷
¨ ô¥ò ý¢þ¥ ¤þ¨ öõ¥ üø¤ ö¨÷ íþ ôìõ ¤¢ õª þãìøõ ꤪþ
¢ø ¢ûø¡ ô¥ò ý¢þ¥ ¤þ¨ ìø .¢þ÷î êþ¤¢ ¤ üúó ¤øõ é¯ó ùî ¢þª ¤¢ì
ý¢ ýþ÷¢ ¤ ¤ ¢ø¡ ¥î¤õ ù¯ì÷ öø÷î .¢þø¤ ñú ø ü÷¢÷ ý¤ø ù ¢þ÷ø
üûð öª¥î¤õ ôþà÷ þ¤ª .¢þ÷î üð¢÷¥ ¤þ¨õ ö ¤¢ ø ¢þ÷î ôþà÷
ûª î¤õ ø ù¢ø÷ ùó üð¢÷¥ ¤¢ ü¨î ùî ô¤ø¢þõ.¨þ¥ ¢÷ûø¡ ý¤ªþ
ùó ô¢¤õ ¥ øóõõ üóõ ý¤þðñîª ÷þ ¤¢ ö üãþ¯ ùþ÷ öø ¢øª÷ ý¢
¤øªîö ¤¢ üð¢÷¥ ù ùø ¢÷÷î ñ ¢÷÷øþõ÷ ¤ üóîªõ þû ú÷ .¢ø ¢ûø¡
¤õõ ¢þ üð¢÷¥ ùî ôþøð ù¬ò¡ ¤ø¯ õ ôû¢ þ®ø ¤ ý¥þ ¤û ô÷øþõ÷ öõ
:ôþøð ¤ù¬ò¡ .¢þ÷î ª¢¤ ¤ öþð¢÷¥ ñø¬õ ¢þ õª ¢ª ¢þêõ ø ¤õ
¤ ø¡ ø í üð¢÷¥ íþ .¢û¢þõ ëø¨ ô÷ú ýø¨ ù ¯ìê ¤ õª ù÷ð ù î¤
.¢þ÷î üð¢÷¥ üø¡ ù þ¢ ý¤ ê¯ó .¨ üªú ù¤ öþ .¢þ÷î ¢ø¡ ùªþ
öø¦ .¢÷¤¢ üøêõ ýûùð¢þ¢ üø¤ ýûö¨÷ ø ü÷þõ¥ ô¢¤õ
¤ ¢ø¡ ø¤ ø £ ñì ¥ ùî÷þ ¥ ô÷îþõ ¤îª .ô¨û üó öøû ï÷¨ öõ !ôþî ô÷¡
.¢þ¢¤î ù¢õ
 
ü÷þõ¥ ô¢¤õ
üõ¨ öõª ü÷þõ¥ ô¢¤õ .ôþ¥¢÷þ üûð÷ öþõ¥ ýø¤ ô¢¤õ ù ¨¡÷
ýûö¨÷ .¢÷÷îþõ ñõä üõ¨ ¤ø¯ ø ¢÷÷îþõ §õó üõ¨ ¨¨ ¢÷÷þþõ
¤¢ ú÷ :ñõ ý¤ .¢÷÷îþõ üð¢÷¥ ¢ø¢õ ü÷îõ ø öõ¥ ¤¢ üõ¨ ¤ø¯ ü÷þõ¥
öûø¡ öõ ¤ð öþõ¥ ýø¤ ¤ öþ÷õû .¢÷÷îþõ üð¢÷¥ ñ¨ . . . ýûù¤ø¢ ü¯
ô¢¤õ .ô÷î ¢þ ¨¢ ö ù ¢ø¡ ù ¢ø¡ ¤ø¯ ô÷øüõ÷ ôª (üóøãêõ) ý¥þ
ù÷ ù ¢÷÷øüõ÷ õ ¢÷¥¨ üäø÷¬õ¤ø¯ ¤ üû¥þ ùî ¨ öîõõ öþõ¥ ýø¤
¢÷øªþõ ù÷¨¤ð ü÷þõ¥ ô¢¤õ .¢÷û¢ ñîª ø þ ìþì¢ ù¢ø ú÷ ùªþ¢÷ ¤¢ ùî
¯þõ íþ ¤¢ ùî÷þ ¤¯¡ ù öþ÷õû .¢÷¤ø¡þõ÷ ý¥þ ¢÷÷î÷ î¤ ¤ð õ
ï÷ õª ý¤ ©ó¢ ©÷û£ ø ùªþ¢÷ ù¥ø ¤¢ ü¨îùîþìø ¢þ÷îþõ ñõä ¢ø¢õ
üõ¨ ý¢¤¢ ù üìø öþ÷õû .¢÷õ ¢ûø¡ üì ù¥ø öõû ¤¢ üð÷ó¢ öþ ¢øª
ô¢¤õ üìø ñõ öø÷ã .¢þ÷¢þõ÷ ëþì¢ ¤ø¯ ¤ ö òä ù¤ ¢þª ù¢ª òõ
¢÷¤øüõ ýø¤ öþ÷÷þ î¤ ¤ðþ¢ ø ä¢ ù öêþ êª ý¤ ¢÷øªþõ ¤õþ öõþ
.¢÷ø¤þõ ö¨¤õþ ù öõþ ü ô¢¤õ õ
 
üø¤ ô¢¤õ
¢ø¢õ ¤ ú÷ üõ¨ ö¢ ùî÷þ ¤¯¡ ¢÷¨û øêõ üø¤ ýûö¨÷
þ ö¢¤îùð÷ ù :ôþ÷î ùð÷ üóõ ù .¢÷¤¢ ñõä ý¤ ý¢ø¢õ÷ ù¥ø ¢÷îþõ÷
ùó¬ê ¢¤þðþõ ¤ø¬ õª ùªþ¢÷ ùó¬êò öø ö¢¤îñõä ù ø ö¢¤î§õó
¢ø¡ ùªþ¢÷ öõ¥õû ¤ø¯ ¢÷÷øþõ üø¤ ýûö¨÷ öø .¢¤¢÷ ¢øø ü÷õ¥
ù ø ù¢ª ù¬ò¡ öõ¥ ¨¢ ö¢¤î§õó ñõ ¨¤¢ ¢÷û¢ î¤ ¤ ý¥þ
¤¢ .¢÷î ¢ä¨õ ø íõî õª ù ñîªõ íþ ñ ¤¢ ùî ¨þ÷ ¥þ÷ ý¤ðþ¢ «¡ª
ù ý¥þ÷ ùþ÷ ¤¢ ¢÷îþõ êþ¤¢ ¤ ö ý¤ðþ¢ ¢¤ê ¢ªþ¢÷þõ ý¢¤ê ùî öõ¥ öõû
ùã¨ø ôõ ¤¬ ø ì¢ ¤ ¢ø¡ ë¯÷õ üø¤ ö¨÷ íþ ùîþìø .¨þ÷ õóî
ù¤ú ¤¤ ¤¢ ¨¤¢ ú÷ ø ¢û¢ ñì÷ ý¤ðþ¢ ù ¤ ëþì¢ þ¥ ¢÷øþõ ¢û¢
¤ ¢ø¡ ¯þ¤ª ø þã®ø 䤨 ¢þ÷øþõ ö¨÷þ¢ .¢ª ¢÷ûø¡ ¤¢þ¢ ¤ðþ¢ «¡ª
ô¢¤õ .¢¤î ¢ûø¡ í¤¢ ¤ õª §¨ ï÷¤¢þ ñìõ 餯 ùî ¤ .¢þ÷î öþ
ø ö öþ¥è àó ¥ ¤ ¢¡ ©÷þ¤ê ñ¤õ üõõ ñõî ¤ø¯ ¢÷÷øþõ üø¤
ôþ÷øþõ÷ ¥ð¤û õ ø¤ öþ ¥ .¢÷÷¢ ¤ ö¨÷ ¢¤øõ ¤¢ ùõ¥ò äò¯ üõõ öþ÷õû
ô÷ú ¥ ¤ ªú ùî ¨ üî÷ ¥ üîþ ó¯õ öþ) .ôþøª ¢¡ ÷¤ ø ¢¤¢ ä
¢÷÷î ¤î ¡¨ öª¢ø¡ þóãê ¯þõ ¤¢ üø¤ ýûö¨÷ ¤ð (.¢¥¨þõ ¥þõõ
¤¢ ¢¤î¢÷ûø¡ êþ¤¢ ¤ ¢ø¡ ©¢ ø ù¢øõ÷ ¢ª¤ ùê¤ ö ¢¨ öþ¤ò öø÷ã
öþ) .ª¢ ¢÷ûø¡ ô¤ ýù¤ú ù¤øõû ú÷ ø ùª¢÷ ¢øø üãõ¯ ø «¤ ùþ÷
âê¤ ý¤ ¤ðþ¢ ¤ã (.¨ ô÷ú ø ªú ¥þõ î÷ ¥ ¤ðþ¢ üîþ ¥þ÷ ùî÷
ù¤øõû õ ý¤ûà ùêþì ø ùª¢÷ ¢øø ý¤ø¡ó¢ ø ü𢤥 §ó ø £è ñîªõ
¤ üõ¨ ýûö¨÷ ø üø¤ ýûö¨÷ ýûøê ¤ð .¢ø ¢ûø¡ â®øõ ø ôþòõ
¤¢ ú÷ .¢÷÷îþõ üð¢÷¥ ø ù¢¤îñõä ¢ø¢õ ý®ê íþ ¤¢ üõ¨ ô¢¤õ ô÷î ù¬ò¡
§ó ø £è öø üû¥þ÷ ¤¯¡ ø ¢÷÷õþõ üì ñøçªõ ¤øª¢ ñ¨õ âê¤ ø î¤
.¢÷÷î î¤ ¢ø¢õ÷ ý®ê ¤¢ ù÷¢¥ ¢÷÷øþõ üø¤ ýûö¨÷ õ .¢÷ªîþõ ÷¤
ø ü÷¤ø÷ ý¢ø¢õ÷ ¤ø¯ ¨ ùê¤ öþ ¥ §ó ø £è ý¤ ü÷¤ð÷ ùî÷þ ¨
ùøþõ ø ñø¬õ ¢ø¡ üõ¨ üð¢÷¥ ¤¢ :¨ öþ õ ý¤þð ùþ÷ .¢÷¨û â®øõ
öþ ¬ ¥ ùð÷ ¢þ¢õ (ø¤ ýþ÷¢) ªú ù ùîþìø .¢þ÷î ª¢¤ ø¡
.¢¤î¢þûø¡ ü÷¢¤¢ì ¨þ¤¢
 
ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ üð÷ð ø¢ ñ¬
ø ¢¢ ñõä ùî¢þøðþõ üð÷ðø¢ ñ¬ ¢þø ùªþ¢÷ ¨þ¤¢ ¤¢ ø üúó ñ¬ ¤¢
ù¢¤îêþ¤¢ ø ù¢¢ ñìõ ¤ø¯ ñøãêõ ø ñäê ùþðþõ ¤ø¬ ü÷õ¥ êþ¤¢
êþ¤¢ £ó õ ëþ¤¯ öþ ¥ .¢÷û¢ ¢óø (øõ ñõä) ¢ø ôþ¨ì ª÷õ ñõä ù ø
¢þû¢ ù¥ ùî÷ öþ ù ùø .¨ ¢¡ ý¢þ÷ ø ü¨¨ ñ¬ öþ .¢¤î ôþûø¡
üõ¨ ýþ÷¢ ¤¢ .ôþ÷î ¬ üõ¨ ýþ÷¢ ø üø¤ ýþ÷¢ øê ù¤ ¤¢ ùî
¤¢ ùð÷ ¢÷¤ø¤¢ ¤ ù ¤ øõ ñõä ê¤ð ø ¢¢ ñõä ëþ¤¯ ¥ ñøãêõ ø ñäê üìø
¤¢ üð÷ðþ ¥ ùî £ó §¨ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ .¢¤þðþõ ñîª £ó ú÷ üð÷ðþ ø ¢
üõî (öþõ¥ ýø¤ ¤ ö ù÷øõ÷ ) ¢øªþõ ñ¬ ê¤ð ø ¢¢ ñõä ù¯¨ø øõ ñõä
¢øø öõ¥ ú÷ ©¤þ£ ø ý¤ðþ¢ ù ö¢¢ ñõä öþ¤ ¤¢ :ñõ öø÷ã .¢÷îþõ ë¤ê
ø ¢¢ ñõä ¥ ü÷ª÷ þû âìø ¤¢ .¢¤þðþõ ¤ø¬ ùªþ¢÷ øõ ñõä öø .¢¤¢÷
¨ ªú §¨ ø öþ÷ ¥ üþ¤¬ ù¢ª ¤îª í¤¢õ íþ öþ .¢þ÷þ üõ÷ ê¤ð
.¢÷ù¢õ ôû ¢¤ð üð÷ðø¢ ñ¬ ù ùø ñõî ¢¤ê ùîþ
 
ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ êþ¤¢ ø ¢¢ ñõä
©¤þ£ ø ö¢¢ ù¯¨ø ñøãêõ ø ñäê öþ ¢ êþ¤¢ ø ¢¢ ñõä ü¨¨ ôøúêõ
üûª¢ ýøðó öþ ùî ôþ÷þ ôþ÷øþõ .¨ ëªä ¤¢ üð÷ðþ ëþ¤¯ ¥ ú÷ öþ
¤ø¬ êþ¤¢ ø ¢¢ ñõä ¤ðþ¢îþ ù ö¢¤îùð÷ ü ªú ¤¢ :¨ ªú
ô÷ú ¤¢ þ ù¥ø öþ ¥ ¤¡ õ .¢þøªþõ ñõî ¢øø íþ ëþì¢ ¤ø¯ õª .¢¤þðþõ
ø¯¨ ø þã®ø þãìøõ §¨ ¤ êþ¤¢ ø ¢¢ ñõä ö¥þõ ¤¢ ý¤þ¨ ýúøê
ñõä ùî ¨ öþ ©÷þ¤ê ñ¬ ý¢þ÷ ø ü¨¨ §þ¤¢ .¢¤¢ ¢øø ¢¤ê üì¯
¢¡ ©÷þ¤ê é¢û ü¨¨ ¤ø¯ ¢÷øþõ ùî ¨ ü ªú ¤¢ êþ¤¢ ø ¢¢
ø ò¬ öøþõ÷ ÷ ¤¢ ¤þ¥ ¢¤¢ ¢øø ü¨÷ ñ¬ íþ ¯ìê ô÷ú ¤¢ .¢þ ÷î ñþõî ¤
ý¤ ôúõ ùî÷ íþ ù ¢þ ꤪþ ñ ¤¢ ü .¢¤îí¤¢ ¤ ¢¡ ù¢øóª ø §¨ ¢
ø ¢¢ ñõä é¢û ú ¤¢ ùî ü¨þþõ õª :¢þªþ¢÷þ ô÷ú ý¢¥ ù üþ¨¢
.¢¤¢ öþõ¥ ýø¤ þãìøõ ù ý¤þ¨ ûª ùó¨õ öþ .¢þª ùª¢ ©ò êþ¤¢
 
ªú ¤¢ üð¢÷¥ ø öþõ¥ ýø¤ ¤ üð¢÷¥ öþ ù÷õþõ¬ ù¯¤
ý¢ þã®ø ¢õ÷þ ñõî ù ªú ¤¢ ¢÷øþõ öþõ¥ ýø¤ ¤ öõ üð¢÷¥ ù÷øð
õ üð¢÷¥ ü¯ ¤¢ ý¢ ø üø¡ ¢¤¢÷¨ ù ùø ê¤ð ôþûø¡ ¤¤ì ö ¤¢ ùî
¥î¤õõ ü¨î ù ¤ öõ ü÷þõ¥ üð¢÷¥ ùî÷þ ù ùø .¢øªþõ öþþã öþõ¥ ýø¤ ¤
ù¥ø ö¯þª ù¥ø ¢¡ ù¥ø - ý¢ýþ÷¢ ¤¢ öõ þãìøõ ¢¤øõ ¤¢ ¨ ù¢ø
¤ü÷õ ý¢÷ ýúøê ùî ¨ öîõõ ù¤ð .¢øªþõ ý¤þðôþõ¬ -¤êî
ªú ¤¢ õ .¢ª ùª¢¢øø ü÷ú ùð¢þ¢ ø ü¤ðüóõ ø¤ ý¢¤ê ýûþìêøõ
.¨ ü÷ú ùð¢þ¢ íþ ø ¤ðþóõ ø¤ íþ ¥ ¤õúõ ¤þ¨ þ¬¡ª ¢ª¤ ø ñþîª
ýþ÷¢ ¤¢ ùþ÷ ¤¢ ôù¢¤î¤î ò üõìõ ¤¢ öþõ¥ ýø¤ ¤ öõ öø ùî ùªþ¢÷ öþ
ø öþ¤ª¥¤ öþ¤÷ .¨ ùª ê¤ð ôûø¡ ¤¤ì ò üõìõ ¤¢ ¥þ ø¤
©þ ø ü¬¡ª âõ¯ ø «¤ ¤î÷ ö¨þ¥ ¢¡ ¤ ¥î¤õõ üóì ù¤ öþ¤¢þêõ
ý¤¨ ¢ø ¢þûø¡ ¤¢ì ùð÷ .¢ªþõ ôþ¤î ø ô¤ üð¢÷¥ íþ öê¤ð
.ôþ÷î üð¢÷¥ ªú ¤¢ ùª¤ê¤
 
ø ø ñø¨
(üó ¤î¢ ¤¡¢ ýûñø¨)
õª ý¤ ôþ¨÷ø÷ öþõ¥ ýø¤ ¤ öþð¢÷¥ öõ¥ ¤¢ ùî÷þ ö¤ ¤¢ :ñø¨
ôþû¢ ô÷ ¢þ ù öø÷î ôþª éó¡ ý¢÷¥¤ê
öõþ ø ù÷좬 ö¢ø¡ þãìøõ ø ôìõ ¤¢ ôûø¡þõ õª ¥ ¯ìê
.¢þ÷î üð¢÷¥
 
¢þøð ö÷¢÷¥¤ê üõ÷û¤ ý¤ ý¥þ ê¯ó :ñø¨
ùî ¤ üû¤ ¢þ÷îþõ ¤îê ¤ð .ôøª ¤øª¢ ø ¡¨ þ®ø ¢¤ø ôûø¡þõ÷
¤îê öþ ¥ ¤þè ¤ð õ .¢þ÷î ýø¤þ ö ¥ ¨ þ¬ ¢÷¢ø ùê¤ð ©þ ööþ¢óø
üð¢÷¥ ùî ô÷îþõ ¤îê ¤ø¬ ö ¤¢ .ô÷î ý¤î ô÷øþõ÷ ¤ðþ¢ ¢¤øõ öþ ¤¢ ¢þ÷îþõ
.¢ø÷ üêî õª ý¤ ö¤¢
 
ôþ÷î ù öþûî ¢¤øõ ¤¢ :ñø¨
(ý¢þø ý¦øóø¢þ ý¤ ìþì ù¨¨øõ) öøõ ö¨ ùðª÷¢ ù ¤ ú÷ ùõû
.¢þ÷î ùþ¢û
 
ôþ÷î ù ö¨¤ì ø ù¤ìõ ñîªõ ¢¤øõ ¤¢ :ñø¨
ô÷ ¢¡ ý¤ üø¡¤î öõ .¢þ÷î ñõä ¢þ÷¢þõ ò¬ ùî ¤ø¬ ¤ú
¨þ÷ ¤ø¯÷þ ô¢¢÷
 
..... öü¤¢ :ñø¨
.¢þ÷î ñõä ¢þûø¡þõ ùî ¤ø¬ ¤ú
 
(ôþî ô÷¡ ¤¨ "ï÷¨ öþ" ýûñø¨)
ø üóøõãõ ù¤ú íþ ø ù¤î üþ¥ ù¤¨ ù¤ú öþ üøê ªú ¤¢ þ :ñø¨
¢¤¢ ¢øø £ ¤þè
.¢÷¨û ï÷ªì ôû ö÷õû ÷þ ¤¢ öþõ¥ ýø¤ ù¨¤ ø ï÷ªì ýûù¤ú
üóì ¤þ ¥ ¢÷¨û þ¥ ý¤þ£÷öþ ¤ø¯ £ ¤þè ø üóøõãõ ýûù¤ú ö õ
¤¢ ï÷ªì ýûù¤ú .¨ ¤ðùøó ö÷ ù¤ú ¤¢ üúó¤ø÷ ©ª¡¤¢ ¥ øóõõ ø þ¥
ô¤ê ø ñîª ù¤ð .¢÷øª ù¨þìõ ªú ¤¢ üóøõãõ ýûù¤ú ¢÷÷øüõ÷ ô÷ú
ø ù¢þªî ôû ù¢þªîù¤ú ø ù¢÷õ üì ¢¤ð ¢¤ð ù¤ú íþ) ¢øªþõ÷ ­øä õ ù¤ú
¤ õ üð¢÷¥ üð÷øð ù ùø ù¤ú öþ¨¤ üþ¥ öø õ (.¢÷õþõ üì ¥¤¢
þø¤ ¤ ¢ø¡ þ¬¡ª ø óì ¢÷¤¢ ü㨠ùî üú÷ ¢øªþõ öþþã öþõ¥ ýø¤
.¢÷¨û ñìä ø ÷¢ ü¨¤ ¢÷û¢
 
¢¤¢ ¢øø ¢÷¨û ñ¢¥ ø ø¨¤ ùî ü÷¨î ø ¤þó¢ ¢¤ê öþ üøê þ :ñø¨
ö¢ø¡ ø¡ ©ò üõõ .¢¤¢÷ üþõû ö÷÷ ¢¡ ý¤ üó¢¥ ø ý¤þó¢
ªú ý¤ ø¥¤ ø ñþõ öø ¢þû¢ ô÷ ø¤ ýþ÷¢ ù ö¢õ ý¤ öþõ¥ ýø¤ ¤ ¤
.¨þ÷ ú÷ üó¢¥ ¤¯¡ ô¢¤õ ü÷¢÷ öþ÷õû ø ù¢ø÷ äª ø ý¤þó¢ ¥
 
(ôþî ô÷¡ ñø¨)
¢þ÷îþõ ¤îê ùî ¤ø¯÷õû ¯ìê þ ¢þ÷ø¡þõ ù¢ª ù¢õ ùªø÷ ýø¤ ¥ þ :ñø¨
¢þ÷îþõ ¬
ö¨ ôªþ¢÷þõ ùî ìø¤û .¨ ù¢þþ ø ¤øª¢ ¤þ¨ ó¯õ öþ þ®ø
¢ø¡ ù ¢ø¡ ¤îê ùî êð öøþõ .¢øªþõ ¤¢þ¢ ô¤¤ ¤¢ ù¢ª ó¯õ íþ
.¢÷øªþõ
 
ëªä ü¨¨ ý÷ãõ
¤þ¨ ñ àó .ô÷îþõ þ¤ª ùàó íþ ý¤ ÷þ ¤¢ ¤ ýù¤à÷õ !ôþî ô÷¡
ñ ¤¢ ¢÷÷îþõ êþ¤¢ ú ø õ¨ ¢¡ ¥ ùî ý¤þ¨ ô¢¤õ ¢÷¨û ©¥¤
.ôþ÷î áø¤ª ôû õ ê¯ó .¢÷÷îþõ ¥è ¤ öª¤î ý¢ø¥ ø ù¢ø ä¢
ö ¤¢ ùî ¨ £ þêþî ø ó ¢û¢þõ þ®ø ùõóî ¢ø¡ ùî¤ø¯÷õû ëªä
.¢÷îþõ ñõä ö¤ðþ¢¤¤ ¤¢ üðª£ð ¢ø¡ ¥ ø þ÷ «øó¡ ©óì üõõ ¢¤ê
.¢¤¢ ¢øø üúó üû£õ ëªä ø üø¤ ëªä üøª÷¥ ëªä ù¥ø ù¨ ëªä ¤¢
 
üøª÷¥ ëªä
.¢÷¢÷øþþõ ôú üõ¨ ¤ø¯ ö÷¥ ø ö¢¤õ ö ¤¢ ùî ¨ üìªä üøª÷¥ ëªä
¤ðþ¢îþ õ ýúõ¨ ùî ôþ÷îþõ öþû ø ¤øª §¨ õ ü÷õ¥ öþõ¥ ýø¤ ¤
ýûö¢ öø¢ ö¥ ø ¢¤õ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ õ .¢÷÷î ù¤ ¤ ëªä ø ù¢¤î ìòõ
ôìõ òø ø¤ öþ üøª÷¥ ëªä ù¯¤ .¢÷÷î ù¤ ¤ ëªä ¢÷÷øþõ üõ¨
ýûö¢ öø .¨ þ¥ ¤þ¨ ¤þø¬ íþ ö¨ (¢÷¨û íþ¢¥÷ ¢¡ ù ùî ü÷¨î)
ûö¢ ëþ¤¯¥ ýøì öþû ø ¤øª ¢÷÷øþõ ¢÷øªþõ üîþ ñõî ¤ø¯ ú÷ (üø¤)
ù¤ öþõ¥ ýø¤ ¤ ùî ¨ üìªä §¨ ý¤ø ùî ¢÷÷î §¨ öª£ ø
öþ ñõ .¨ §ê÷ ñõî ¤î÷ ø þè ¤¢ ¤òø üþ ©÷þ¤ê ñõ öþ .¢÷ù¢¤î
.¢þ¤þõ ¤¨ ¥þõ¤¨ üþ÷¢ ¤¢ ¢þ÷îþõ §¨ ùî ¨
 
úø¥ .¢þ÷þ ö¢ø¡ öõª ¤ ëªä ñõä öþ¤ ù¤à÷õ ùî ¢þ÷øþõ öþ÷õû
÷þ õ ¢÷÷îþõ ¤ ¤ üøª÷¥ ëªä öªø¡ ë¯ ¤¢ âìøõ ¤ªþ öþõ¥ ýø¤ ¤
ë¯ öø¤¢ ¤¢ ¯ìê ùî ¨þ÷ ù÷þê¡õ ëªä .¨þ÷ ù÷øð÷þ ìó¯õ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢
¤¢ üªø ýúóð öþõ ¤¢ ¢þ÷øþõ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ .¢þ÷î ©þ¤ ö¢ø¡ ø¡
¤ üøª÷¥ ù¯¤ §ø÷þì ýûøõ ýø¤ ¤ þ þ¥ ýûöþõ¥¤¨ ¤¢ û¤¥ªî
©øè ¤¢ ¢÷÷ø¡þõ ¥ø öð¢÷¤ ùî ü ûùøî ¤¢ ¢þ÷øþõ ü .¢þû¢ ô÷
¨õ ø ©ø¡¤¨ ü¨¤ ö¤ðù¤à÷ ùî¨þ¥ ö÷ ù¤à÷õ ö ø ¢þª ëªä
¤ ùî÷÷÷ ¢þª ùª¢ ê¡ ø üð¢÷õ¤ª §¨ ùî÷ ¥ ¤ªþ .¢÷øªþõ
üóì ù¤õû üþ¥ öþ¨ ¤ ù÷¬ ¢þ÷øþõ ¢þ¢¤îþõ §¨ öþõ¥ ýø¤
.¢þ÷î ù¢ûªõ ©õ¤ ø ó¬ ¥ øóõõ
 
üøª÷¥ ëªä ù¯¤ ù÷þê¡õ ¤ø¯ ô÷ú ¤¢ ô¢¤õ .¨ ö §îä ¤ ¨¤¢ ô÷ú
ú÷ .¢÷÷îþõ ÷ãó ¤ ú÷ ¢÷÷þþõ ¤ ù÷¬ ö ùî ü÷¨î ø ¢÷÷îþõ ¤ ¤
ý¤ ù÷¬ .¢÷¨û ùþ¤î ø ª¥ ùî ¢÷þøðþõ ø ù¢¤î ù¤ª ø¥ ö ù öªªð÷
.¨ ü÷þõ¥ ýûù÷¬ ù ùþª ¤þ¨ ô÷ú ¤¢ ëªä
 
üø¤ ëªä
ûü®ã ý¤ ¢øªþõ÷ ù¢þ¢ ö¢ ñõä ëþ¤¯ ¥ üõ¨ ¤ø¯ üø¤ ëªä öø
öþ .¢¤¢÷ ü¯¤ ¢÷÷îþõ üð¢÷¥ öþõ¥ ýø¤ ¤ ùî üú÷ ù ëªä öþ ¢¨¤þõ ¤à÷
ùîþ÷ ¥ .¨ ý¤ø¤® ø ô¥ò ¤þ¨ öþõ¥ ö÷î¨ ý¤ ùî ¨ üìªä öþ ñ
¢þû¢ ©¤ø¤ üø¡ ¤ ö ¢þ÷ø÷ ¤ð ¢ªþõ ¤¢ ¤ ©¢ø¡ ü÷ø¤¢ ¢øø ü¨î ¤û
ø ö¥ ôìõ ¤¢ ö¢ª üîþ ý¤ ¤ðþ¢ ¤ã) ¢ø¡ ëªä ñþõî ý¤ ªú ¤¢
.¢ª ¢þûø¡ ùøõ ý¤þ¨ òîªõ (¤ûøª
 
ùêþ ©¤ø¤ üø¡ ¤ûøª ü÷ø¤¢ ¢øø ùî ¢÷¨û üø¥ ùî ôþ÷î ­¤ê ñõ ý¤
¢øø ñõî ëªä ù¢ø÷¡ ö ¤¢ ìø÷ ¨ ùêþ÷ ¢ª¤ ö¥ ü÷ø¤¢ ¢øø ùîþó¤¢
ýù¢÷¥¤ ø þ¥ ëªä ùî ¢ø ¢÷ûø¡÷ ¤¢ì ú÷ ¢êþõ üìê ù ¢ã .ª¢ ¢ûø¡÷
ü¤ø¬ ú÷ ¤ üøª÷¥ ëªä ¢÷¤¢ ¥þ÷ ëªä ù öø ñ öþä ¤¢ ¢÷÷î ù¤ ¤
.¢÷÷îþõ ¤ öªø¡ ë¯ öø¤¢ ¤¢ òõ ¢ø¢õ
 
¤ûøª óì ùîþ÷õ¥ ¢÷÷î ù¤ ¤ ñõî ëªä ùî ¢÷÷øþõ ù÷øð ø¥ öþ ñ
¢÷øþõ ú÷ ëªä ¢÷øª üîþ ©¤ûøª ù ëªä ¤¢ ö¥ óì ø ©¤¨õû ù ô¤ ¤¢
ýþ÷¢) ªú ¤¢ öþ ù üþ¨¢ öø .¢øª æó ñõî ú ¤¢ ø ùêþ ùã¨ø
ö¢ ¢þõ÷ ü㨠¢þ ¢þ¨û öþõ¥ ýø¤ ¤ ùîþìø ¢¤þõ ý¤ªþ öõ¥ (ø¤
.¢þ÷î ª¢¤ ¤ ñõî ëªä ùøþõ ø ù¢¢ ©¤ø¤ ¤ öóì ö¢ø¡ üõ¨
 
üø¡ ñõî ëªä¤à÷ ¤¢ ¤ ¢ø¡ ü÷þõ¥ ùøî üð¢÷¥ ¨þþõ õ ùþ÷ ý¤
¢ûø¡ ñõî ø æó ø¥ ¤à÷ ¤¢ ªú ¤¢ ùî üìªä ôþû¢ ¤¤ì ù¢ê¨ ¢¤øõ
ëªä ùøþõ öþ¨¤ ëªä ù üþ¨¢ ¤¢ ¤ðþ¢îþ ëþøª ø ©¤ø¤ úø¥ .¢ø
.¢¤î ¢÷ûø¡ ª¢¤ ¤ ñõî
 
üúó ëªä
õ ù ¤ ¯¤ª ø ¢þì öø¢ ëªä ý¤ þò¬ ø ¢¢ã¨ ¢þ¤ê ¤ õ ¢¡ ùîþ÷õ¥
ìãõ ¤þþç ø ¤ª ¯øì¨ ù¯¨ø õ .¨ üúó ëªä öþ ø ¨ ù¢¤î ¯ä
ø éþ¤ ¢ø ù¢øõ÷ ¯ä õ ù ¢¡ ùî ¤ üìªä ñþ¬ ¢¤¢÷¨ ¤¬ä ü¯ ¤¢
¢¤¢ þ¤ª ø ¢¡ ¢ø ô÷ú ý¤þðñîª ¤î ñ¬ ùî÷þ ¨ .¨ ù¢ª ¤¡
ý¢þ÷ ëªä ©¥¤ ¡÷ª §îä¤ .¢÷ù¢¤îñõ öªóì ¤¢ ¤ üõþàä ÷¤ ø
¢ø÷ ô÷ú ø ù¢ª ù¢øªð ô÷ú ö÷î¨ üû¤ ø ý¢¥ ù¤ ¯¤ª ø ¢þì öø¢ ø
ùª¢ ¢øø ¤ûøª ø ö¥ öþ ú÷ ¨þþõ üø¤ ëªä ø üøª÷¥ ëªä .¢ª ¢ûø¡
¢ öªüúó ëªä ùþ ¥ þ¤ª ëªä ¯ø¤ áø÷ öþ ý¢ø÷ ¨ õ .¢ª
öþ öª¢ .¢¥þ¤ ø¤ê õ ¤ ¤ ëªä ý¤þ£÷ öþ ¤ø¯ ¨ø¡þõ ¢¡ .¢÷ù¢ª
¢þ¢¤î ¢ê ùî÷þ ¥ ¢ã ü ø ¢þ÷î ¢ê (¥þ ùõû) ô¢ ¤ø¯ ¢þûø¡þõ õª ëªä
!¢øªþõ ¤ôþàä ø ¤ð¤¥ ö ö¥þõ
 
¨þüõ õ .¨ ùªð ¤øª¢ ¤þ¨ ý¥¨¥ ý¤ ù¤ ¢ª ¢ø÷ ùþ öø õ
üªø¤ ø ¤ê¤ ø ù¢¤î¢õä ¤ðþ¢îþ ù ý¤ûøª ø ö¥ öþ¨¤ §¨ §þ¨
ù¢¢ ¤¤ì øêä ¢¤øõ ¤ ¤ðþ¢îþ ¨þþõ ¢¤øõ ùð .ôþª ùª¢ ù÷¨ø¢ ø ¤þ£üª
.ôþ÷î üª ôû ø
 
üõõ ý¢¥ ý¤ù¤ ¨ù¢øõ÷ ¯ä õ ù ¢¡ ùî üìªä ö¢ ª üîþ öþ¤÷
¤ð §¨ öþ ¤ .¢ª ¢ûø¡ ¢ø÷ øõ ý¢ ýþ÷¢ ¤¢ ô÷ú ø ù¢ª ù¢øªð þ¤ª
ôû ýø¤ø¤ ¤ þ¤ª ï÷ ù÷ ø ô÷ú ù÷ ôþ÷î¢õä øù¢þ¥¤ø ëªä ¤ðþ¢îþ ù õ
ú ø õ¨ ¢ø¡ üð¢÷¥ ù ñ¬ öþ ö¨÷¢ öø¢ õ öø ø ¢¢ ¢÷ûø¡ ¤¤ì
ù¤õû üû¥õ ø ù¢ª ù¢þþ ø ¤øª¢ ¤þ¨ üªú ýþ÷¢ ý¤ ù¤ ôþù¢¢
öþ ¤ ü¤¢ì¤ ëªä ¨þþõ õ .¨ ù¢ú÷ ¢øø ù¬¤ä ù ô÷ú ¢¤¢ ø ùó÷
¥ ù¢ª ¯ä ý¤¯ê ø üø¤øõ ëªä ø ôþõ÷ àê ¤ ö ù¢¢ ©¤ø¤ ¤ûøª ø ö¥
.ôþ÷¤ø¤ ¢ø¡ ¤¢ ¤ ¢¡ ÷
 
öþõ¥ ýø¤ ¢¤ê ëþ¤¯ ¥ üø¤ ¢øø þóãê
 
öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ ù üø¤ ¢øø íõî
ò¬ ¤ ¢ø¡ öþõ¥ ýø¤ ýûö¨÷ ý¤îõû öø¢ ¢÷÷øþõ÷ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ø¤
ýø¤ ¤ üð¢÷¥ ùþ §¨ ¤ ¢ª ù¢þ¤ê õ üø¤ ¢øø ùî ¨ öþ ©óþó¢ .¢÷÷î
ýû¢øø ùîþ÷õ¥ öþ¤÷ .¢û¢ þ ùõ¢ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ý¢ ¤ø¯ öþõ¥
ùªþõû ý¤ ùî ¨ ù¢ª ¤¢ìõ ¢÷÷î ¢¥ öª÷û÷ð ¥ ¤ ¢ø¡ ¢÷÷ø÷ üø¤
¥ ùªþõû ý¤ ¢þüõ ø¤ ýþ÷¢ ù ñì íþ ùîþìø ñõ ý¤ .¢÷øª ¥õ
ñì øì ¤ ü÷¨÷ùî ü¨î :¢þªî ¢ûø¡ ÷¤ í÷óøû ø ù÷õ¤þ ü¥õ
ùî ü¨î .¢øªþõ ù¢þ¢ ö ¤¢ ù¢ª ø¤ê üøì ©üø¤ ¢øø ¨ ù¢÷¨¤
©óì ¤¢ ýùóøóð ©üø¤ ¢øø ¢ª ù¢÷¨¤ ñì ù ¤ ý¤ðþ¢ ùóøó𠤮
¢ª ùªî ¤ ý¤ðþ¢ ï÷¨ íî ¤® ùî ü¨î öþ÷õû .¢øªþõ ù¢ûªõ
.¢øªþõ ù¢þ¢ ü÷ø¡ ø ¢øî ©÷¢ ø ù¢õ öø¤þ ùì¢ ¥ ü÷õª ©üø¤ ¢øø
ø¤ ª ©üø¤ ¢øø ¢ª ù¢÷¨¤ ñì ù ©þ ¤® ¤ ý¢¤ê ùî ü¨î
ö¢÷¤ø¡ ùî ü¨î .¢øªþõ ù¢þ¢ ¢øªþõ ¢ðó ©¢ø¡ ýû ùîþó ¤¢ ø ù¢ê
ø .¢øªþõ ù¢þ¢ 餯 ù öø¡ ö¤øê ö¢ª üªòõ ¤¢ ¨ ùªî ¤ ý¤ðþ¢ ¤û¥
ù¢þ¢ ©üø¤ ¢øø ¤¢ ù¢ª ø¤ê ñì ó ùªî ¤ ý¤ðþ¢ ¤ þ §¢ ùî ü¨î
.¢øªþõ
 
¢÷ù¢ª î¤õ öþõ¥ ýø¤ ¤ ùî ¤ ü÷û÷ð ¢÷¤¢ ü㨠ý¢¢ã ø¤ öþõ ¤¢
ú÷ .¢÷øªþõ÷ öú÷ öû÷ð ¢÷¤¢ ùî üªò ùõû ñ öþ ¢÷÷î üê¡õ
ùîö÷÷ õ ¢÷¤ öþ ¥ ¤ ¢ø¡ ü÷þõ¥ ùª£ð öû÷ð ¢÷¤¢ ü㨠öþ÷õû
ø ù¢ª ï÷ ü÷þõ¥ üð¢÷¥ ý¤ öªó¢ ú÷ .¢¤þð ô÷ ¢÷øþõ÷ ¢÷¤¢ ø¥¤ ú÷
¢ø¡ ¢÷÷ø ¢÷û¢ ô÷ ¤ üþ¤è ø þä ¤î ¤û ø ù¢¤ø¡ ý¢÷ðø¨ ¤û ¢÷¤®
í öøþõ÷ ¢ª ù¢ª ¤îþ ùî ¤ ý¥þ õ .¢÷÷î û¤ öª÷û÷𠤪 ¥ ¤
üð¢÷¥ ¢÷ûø¡þõ ùî ¨ üõøõä üø¤ ýû¢øø üõõ öþõ ¤¢ ó¯õ öþ .¢¤î
§¨ ø ¢÷÷î í ø öú÷ öþõ¥ ýø¤ ¤ ¤ (¢ø¡ ¢øó ù÷ð ýû¤ê¤) ¢ø¡ ùª£ð
¤¥þð÷ôè ø ¢øªþõ ùª£ð ©þõ÷ ö¤ðþ¢ ý¤ öªþð¢÷¥ ùî÷þ ¥ ¢÷÷îþõ ó¡
ö¤ðþ¢ ù ¥þ÷ öû÷ð ö ö¢¤î í þ ö¢¤î öú÷ ý¤ ú÷ ©ò ùî ¨ öþ ö ¥
.¢øªþõ ù¢¢ öª÷ ø®ø
 
¢÷÷¨¤þõ íõî üø¤ ö¨÷ ù ù÷øð üø¤ ¢øø
¢÷÷øþõ÷ öþõ¥ ýø¤ ô¢¤õ íõî öø¢ öªþãìøõ ¥ üû¤ ý¤ üø¤ ýû¢øø
«ò¡ öªöû÷𠤪 ¥ ¢÷÷øþõ÷ öþ÷õû ú÷ .¢÷÷î ÷ ÷¤ ø ¢¤¢ ñõ ¥
öø¡ ù ú÷ .¢÷ø¤þõ öþõ¥ ýø¤ ¤ öª÷øî¨ ñõ ù ìþì¢ üø¤ ýû¢øø .¢÷øª
ùª¢ ö÷ ¨¢ öþ ¥ ü¯¤ üäø÷ ùî ü¨î þ ¢÷÷îþõ ùã¤õ ¢ø¡ ô¨ø
üð¢÷¥ öþõ¥ ýø¤ ¤ ùî üú÷ öø õ .¢÷¨¤êþõ ôþ ø ý¤ ôø¢õ ¤ø¯ ø ¢ª
ý¤õþ ¥ø¤ öø üóøõãõ ¤þè ýûþ¬õ ¢÷¨þ÷ ùð ó¯õ öþ ¥ ¢÷÷îþõ
ö óä öð¢÷õ¥ ùîþìø ô÷¤¨ .¢û¢þõ °¤ ñþõø 颬 þ üóõ òîªõ
üóõ ýþ¢û üø¤ ¢øø ö ý ù þ ù¢¤î ä¢ ùþ÷ ¤¢ ø ù¢þõúê ¤ ìê
þãìøõ ù ¨÷ ¢÷øþõ ø ©÷ð¢÷÷¥ õ¢¡ ¥ ü÷¢¤¢ì ¤¢ ùð÷ ¢÷¥¢¤
ꢬ ¢÷÷¢÷ ¤ ìê óä ú÷ ¤ð õ .¢þ âþê¤ ý¤ú þãìøõ ù ¢ø¡ ý¢ä
ï¤õ ¤¨ ù ¢¤ê ü ø ê¤ð ¢ûø¡ ñîª ¢õõ ¤ø¯ ý¤þ¨ ¤øð÷ ¤þþç ø
õ ù¢ª ¤¢ ý¤øª¢ ø ü¡¨ ¢¢ ¢¢ã ùî ¨ öþ ö ùþ÷ ø ¢ê ¢÷ûø¡
êþ÷ ¢ø¡ ü÷õþ þã®ø ¤¢ üóîªõ ýù¢ø÷¡ ¤ð öþ¤÷ .¢ª ¢÷ûø¡ ¤ªþ
ùþ÷ öøþõ ¢êüõ ëê ¤¤îõ ¤ø¯ íøî ø 拉 ꢬ ö ôè¤þóä õ
¤ø¬ ö ¤¢ ¢ªþõ ù¢þþ òîªõ ý¢¢ ý¤¢ ù¢ø÷¡ öþ ùî ê¤ð
.¨ öõþ ýä¢ òîªõ ö ñ ý¤ ù¤ öþ¤âþ¤¨
 
¢÷¨û ü÷þ ¯¨ ¤¢ ý¢ üø¤ àó ¥ ùî üû¤þðóê öõ¥ öþ ¤¢
üø¤ ýû¢øø üó¨ öþ ñ öþ ¢÷÷î ñ¬ê ø ñ ¤ äø®øõ öþ ¢÷÷øþõ
ü𤥠øê öþ .¢ø¤ öþ ¥ ñõî ¤ø¯ ¢÷øþõ÷ ú÷ £äø ¢¤¢ ø ù¢ø üìøõ
ýû¢øø) .¢÷¨÷ªþõ÷ ¤ ¢¡ ùî üú÷ ø ¢÷¨÷ªþõ ¤ ¢¡ ùî üú÷ öþ ¨
öõ¥ ª£ð ¥ § õ ¢ø ¢÷ûø¡ ø¡üþã®ø ¤¢ üûøî ¢õ ý¤ üø¤
¤¢ üø¤ ýû¢øø ö (.ªð ¢÷ûø¡ ¥ ¢ø¡ ë¨ ùªõ þãìøõ ù ù¤ø¢
öª÷¢¥ ¤¢ ö ø ¤¢ öþ ù ø òì ø ©ò ùõû ¢÷ùê¤ð ¤¤ì ö ¤¢ ùî üûðþ
üð¢÷¥ ¢øª ¤¡¨ ø¤ ö üð¢÷¥ ¤ªþ ù ¤û .¢÷¤¢÷ ý¥þ¤ð ù¤ þû
.¢ø ¢ûø¡ ù¤õû ý¤ªþ òîªõ ø ¤ù¢þþ öþõ¥ ýø¤ ¤ ¥þ÷ öª÷ð¢÷õ¥
ú÷ ý¤îõû ó ý¤ ø ù¢õ öª÷ð¢÷õ¥ ¢¥÷ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ üø¤ ýû¢øø
òîªõ ñ ù¤ öð¢÷õ¥ öø üóø .¢÷¤þðþõ ¤î ¤ û©ø¤ ô¨ì ø áø÷ ü÷õ
©ûî ù ø¤ (öþõ¥ ýø¤ ¤) ù¢ø÷¡ ö ü¡ªø¡ ø ñì ø ¡ ¢÷÷¢þõ÷ ¤
íõî ùî üø¤ ¤ðþ¢ 餯 ¥ .¢ª ¢ûø¡ ¤¤î ¢¢ ¢¤¢ ¤ üð¢÷¥ ø ùª£ð
¢÷ûø¡ üª¡ ©õ¤ üð¢÷¥ ¢÷ùêþ âþê¤ ¤ú üþãìøõ ù öþõ¥ ýø¤ ô¢¤õ
.¨þ¥ ¢÷ûø¡ ý¤ªþ ©õ¤ ø ó¬ ¤¢ ¥þ÷ öª÷ð¢÷õ¥ ø ª¢
 
öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ ø üø¤ ¢øø öþ ù¯¤
ü¨¤¤ ¤ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ üø¤ ¢øø ø öþõ¥ ýø¤ ô¢¤õ öþ ù¯¤ ¢þû¢ ù¥ ñ
¤ðþ¢ ü¤ã .¢¤îù¨þìõ ö¥ø¨ ø °÷ öþ ù¯¤ ù öøþõ ¤ ø¢ öþ ù¯¤ .ôþ÷î
ù¯¤ ñõ öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ ø ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ üø¤ ¢øø öþ ù¯¤ ùî êð öøþõ
ùî ¨ ý¤ûøª ø ö¥ ñõ ú÷ ù¯¤ öþ÷õû .¨ (öþõ¥ ýø¤ ¤) ô¨ ø ø¤
ö¡¨ ¤ðþ¢ ö¨÷þ¢ .¢÷øª üîþ ¢÷÷øþõ ¯ìê ùîó ù¢ª ¢ ¤ðþ¢îþ ¥ ¢÷÷øþõ÷
ö¢ ý¤¢ ùîþ÷õ¥ öþõ¥ ýø¤ ýûö¨÷ ùî ¢¤¢÷ ü¤ø¤® ó¯õ öþ ¥ öêð
¤ öªõ¨ ùî ü÷õ¥ ú÷ ú÷ õ .¢÷¤þð ©þ ¤ üø¡ üð¢÷¥¢þ ¢÷¨û üõ¨
ø¡ üð¢÷¥ ùî ¢÷¤þõü ìþì öþ ù ¢÷¢ª üø¤ ¢øø íþ ø ù¢¢ ¨¢ ¥
öþõ¥ ýø¤ ¤ ö¢ø¡ ô¨ ù¤õû üìø :ùî ô÷îý¤þðùþ÷ ôûø¡þõ .¢÷ùª¢÷
ø öõþ ù¤õû ¢þêõ ø ù¬ò¡ üóþ¡ ¤ ¢ø¡ üð¢÷¥ ¥ø¤ ¤û ¢þ ¢þ÷îþõ üð¢÷¥
.¢þõ÷ ù¢õ ý¢ üð¢÷¥ ý¤ ¤ ö¢ø¡ ù¢¤îý¤¨ þ÷ «øó¡
 
¢÷÷øþõ ¤î ù ¢÷ù¢¢ ¨¢ ¥ ¤ öªõ¨ ùî üø¤ ýû¢øø ö öð¢÷õ¥
öþõ¥ ýø¤ ¤ öª÷ð¢÷õ¥ ¤ð ¢ª ©¡©õ¤ ¢÷øþõ ú÷ þã®ø ¢÷û¢ ô÷
ø ¢÷ù¢øõ÷ ¯ä õ ù öþ¨¤ öþ¢óø ùî ¤ üõ¨ ø ôìõ ¥ø¤õ .¢÷÷î ä¢ ú÷ ý¤
.¨ «ø¬¡õ ¤þ¨ üõ¨ ø ôìõ ôþøª ýùóþì ü÷ ôþ÷øþõ ö §¨ ¤ õ
ô¢ø¡ ô÷ ä¢ ëþ¤¯ ¥ ¤ ô¢¢ ô÷øþõ öõ ùî ¨ ùøîª ¤þ¨ ó¯õ öþ
©õ¤ ¤¢ ô¢¢ ý¤ ä¢ öþõ¥ ýø¤ ¤ öõ üð¢÷¥ öø öþ¤÷ .ôû¢ ÷
¢÷ûø¡ ¢ø㬠¤ªþ ©õ¤ üûðþ ù ú÷ ùþ÷ ¤¢ ¢ø ¢ûø¡ ý¤ªþ
ú÷ öþ ùî ôþ¤¨ ¤¯¡ .ôû¢ ÷ ¤ ô¢¢ ¢þ ùî ¨ üãþ¯ öþ ¢¤î
¤¢ öþ¨¤ öþ¢óø ¢¤¢ ý¤ öøþõ ö ¥ ö¢¤î ëþ¤¯ ü¯ ùî ¨ ý¤þ¨õ ø ù¤
ýø¤ ¤ ¨þüõ õ .¢÷¨¤ üî¢÷ ý¤þ ø íõî ú÷ ù ø ¢ø üõ¤õ ø¤ ýþ÷¢
.ôþ÷î ñþõî üø¡ ¤ ¢ø¡ üð¢÷¥ ôþ¨û üõ¨ ö¢ ý¤¢ ¥ø÷û ùîþ÷õ¥ öþõ¥
ùóþì ü÷ ôìõ ¤¢ ¤ ¢ø¡ þ¤øõõ ø ùêþàø ¢þ õ ùî ¨ üãþ¯ ¤þ¨ öþ
ö ùî üø¤ ý¤ ¢÷øþõ öþ÷õû öþ ôþ÷¨¤ ô÷ ù öõ¢¢ õ¤õ ý¤
.¢¢¤ð «ø¬¡õ ý¥þõ êþ¤¢ ý¤ ý¤þ¨õ ¢÷÷îþõ ùàòõ ¤
 
üø¤ ¢øø ø öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ öþ ù¯¤ ¤¢" :¢¨¤þõ (ôþî ô÷¡) ¤ðª¤¥ð
ù ¢÷¨û üø¡ ýûþãìøõ ¤¢ üóîªõ þû öø¢ ùî üø¤ þ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢
"¢÷¤¢ ¥þ÷ öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ ýä¢ ø ¢ä¨õ ý¤îõû
§¨¤ ¨ ùê¤ð ñîª ô¨ ø ø¤ ù÷ðø¢ ¤¡¨ íþ ¥ ö¨÷ öø"
ùî üú÷ ø ù¨þ¥ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ¢þ ¢÷ù¢¢ ¨¢ ¥ ¤ öªõ¨ ùî üú÷ ñ¬
ª¢¤ ù÷øð÷þ ¢þ .¢÷÷î üð¢÷¥ öþõ¥ ýø¤ ¤ ùî ¨ ¤¤ì ¢÷¨û ô¨ ý¤¢
ôþ öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ ý¤ üø¤ ¢øø ùî ¢ª ùª¢ ¢øø üóþó¢ ¢þ ùî ¢¤î
üê¢û ý¤ ¢¤øõ ùð ¢÷¨¤êþõ ôþ ú÷ ùî ¨ ü÷ø¡ ù¯¤ ¤¯¡ .¢¨¤êþõ
ñ¬ §¨¤ ùî ¢ª ¤¢ì ¢þ öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ .¢ üê¢û ý¤ ¢¤øõ ùð ø ø¡
¤ öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ öû£ ¢þ÷ üø¤ ¢øø ø ù¢¢ ¥þõ ¤ðþ¢îþ ¥ ¤ ø¢ öþ üúó
ó¡¢ ü÷ø¡ ¨÷ ñ¨õ ¯¤ ¤¢ ìø ¥ ý¤þ¨ ¤¢ ¢¡ öø .¢¥¨ ©øªçõ
¢¡ ø¤ ¯¨ø ¢þ öõ¢ø¡ ûö¨÷ õ ù÷좬 üð¢÷¥ íþ öª¢ ý¤ ¢÷îþõ÷
.ôþþ ù¤ø¢ ¢óø
 
öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ ø üø¤ ¢øø í¤ª ø éò¡ ¯ì÷
¤ ù÷ ¢÷÷øþõ÷ ú÷ ùî ¨ üûöõ¥ ¢÷¨û ô¨ ý¤¢ öþõ¥ ýø¤ ô¢¤õ öø
ù ¤ð üø¤ ýû¢øø .¢÷¤¢ ¤ ö ýø¥¤ ¢ø¡ ü¤ ø ©õ¤ ¤¢ ùî ¢÷û¢ ô÷
éò¡ ëþ¤¯ ¥) ¢÷¨û ¢¥ öª¢ø¡ þãìøõ ¤¢ î¤ ý¤ üóø ¢÷¤¢÷ ô¨
ô¨ ý¤¢ ù ¤ð öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ .(öªþãìøõ §¨¤ ù¢ª ñ¬ ý¢¥ ù¤¢
ô¨ ¢ìê üø¤ ¢øø ù ¤ð .¨ø ùªþ ü ¤û ¤¢ ¢ø¢õ üð¢÷¥ íþ õ ¨
öþõ¥ ýø¤ ö¨÷ .¢ª ùª¢ í¤ ¤ üð¢÷¥ íþ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ¢÷øþõ õ ¨
¢÷¤¢÷ ô¨ üø¤ ýû¢øø .¢÷î 餬 ¤ ý¢ öîõ íþ ¢÷øþõ÷ ô¨ ¢øø
ý¤ ¤ ø¢ öþ ýûøê ¨þó ¤ð .¢÷ª ý¢ üûðþ ý¤¢ ¢÷÷øþõ ùþ÷ ¤¢
.¢ø ¢ûø¡ öþü ôþøð õª
 
¤û .ôþ÷î ü¨¤¤¢÷¨û ôþú¨ ôû ú÷ ùî ¤ üõ î÷ ùî ¢þû¢ ù¥ ñ
¤¢ .¢÷¨û ö¨¢ íþ ¥ üõþ÷ ú÷ ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ üð¢÷¥ ø öþõ¥ ýø¤ ¤ üð¢÷¥ ø¢
ø íþîê ù÷øð § .¢¤î ¢÷ûø¡ ñþõî ¤ ùõþ÷ íþ ¯ìê ú÷ ¥ ô¢î ¤û ùþ÷
ùî÷þ ¥ ñì ¢¤î ¢ûø¡ ù®¤ä ¤ üóõî ùøþõ ô¨ ø ø¤ ¥þõþìêøõ ü¢
ýø¤ ¤ ¤ öªþð¢÷¥ ¢þ ú÷ ¢÷øª ¢ ôû ¥ ô¨ ø ø¤ üõ¨ ï¤õ ¨
öø¢ ¢¤ê ùîþìø õ .¢ø ¢ûø¡ ñõî ùøþõ ö ¢ø¡ öþ ¢÷÷¨¤ ôõ ù öþõ¥
òîªõ ùð÷ ¢÷ø¤þõ ø¤ ýþ÷¢ú ¢ª ù¢ª æó üêî ù¥¢÷ ù öªø¤ ùî÷þ
ñ ý¤ öª÷ð¢÷õ¥ ø ¢¢ öþ ù¯¤ ùî ¨ ñþó¢ öþ ù .¢÷÷îþõ ¥ø¤
.¨ ù¢ª ù¢þþ òîªõ
 
¤¢ üð¢÷¥ ý¤ .ôþ¤¨ ¤¯¡ ù ¤ öþõ¥ ýø¤ ¤ üð¢÷¥ þõû ¢þ ù¤ø¢ ò
üõõ é¢û ¤ "üð¢÷¥ ùõþ÷ "¢þ÷ õ ¨ ù¢øõ÷ ù¢õ õ ý¤ ¢¡ ùî üþ¥ ù÷¡
¢þ÷ø ùî ¢ª ö÷ öþõ¥ ýø¤ ¤ õª üð¢÷¥ ùî ô¤ø¢þõ .ôþû¢ ¤¤ì ¢ø¡ üð¢÷¥
üª¡ £ó ø ø¡ ñø¬õ ª¢¤ ñ¬ê ø ùêþ ¨¢ ô¨ ø ø¤ ñõî ùøþõ ù
.¢þª ùª¢
 
ê¯ó " :êð üó ¤î¢ §¨ .¢¤îíª ¤î¢ ù ýù÷øð ¤ðª¤¥ð ûôþ ñ ¤¢
üó öøû ï÷¨ öõ (ôþ÷îþõ ôõ ÷þõû ¥ø¤õ ý¤) ¢þ÷î éìø ¤ä öªø÷ ¤¢
".ô¨û ý¢þø ý¦øóø¢þ éóøõ
 
 
 
öø¦         ¢¡ ëªä ¤þø¬
 
üó öøû ï÷¨ öõ
ö¢¥ ¢÷øþ öõ é¢û ú÷ .ô¢õ ø¤ ýþ÷¢ ù öþõ¥ ¥ ø ô¨û üó öøû ï÷¨ öõ
ý¦øóø¢þ ùî ôù¢þ¨¤ ùþ÷ öþ ù ¤þ¥ ¨ ö¤ðþ¢ ù öþ¨¤ öþ¢óø ý¦øóø¢þ
.¢¤¢÷ ¢øø öþ¨¤ öþ¢óø ý¦øóø¢þ ù ¨÷ ý¤¤
 
£î ëªä ø öþ¨¤ ëªä
ö ¤ø ùø¢÷ õ .¢û¢þõ þ¤ª ù ¢óø öõ¥ ¤¢ ¢¡ ùî ¨ üª¥¤ ¤¬÷ä ëªä
öª¢óø öõ¥ ¥ ü ùî ¢ª ¤÷õ ü÷¢¤õ ø ö÷¥ þãìø ù ëªä öþõû ùî ¨
ú÷ ¢÷øþõ÷ ü¨¤ þ¤ª .¢ø õ ü¡¢ ¥è öþ ø ¢÷¢¤î õ¢¡ ¤ø¤¨ ø¢ ù
¯ä üó¬ ¥ öþ¤ª¥¤ ëªä .¢û¢ ùõ¢ üð¢÷¥ ù ¢¤õ ø ö¥ öþ üõ¨ ëªä
.ôþ¢¢ ¨¢ ¥ ¯øì¨ ù¯¨ø ¤ ëªä öþ÷ ø §¨ õ . ¨õ ù ¢¡ ÷ ¥ ù¢ª
ëªä ¤ø¬ ¨ öþ¢ ¢ª ù¢þªø ª¥ ø ù¢¤î¯øì¨ ëªä ñþ¬ ëªä
õ ø ¢¤¢ ý ¢¡ £ ëõä ¤¢ ëªä .¨ ù¢¤î ùøó ü𡨠ø üäø÷¬õ
ñ öþ .ôþ÷î ñþó ø ùþ¥ ¢¡ öø¤¢ ¤¢ ¤ ëªä öþ ñõî¤ø¯ ôþ÷øþõ÷
.ôû¢ ©¤¥ð ø¤ ýþ÷¢ ¤¢ ü¨¨ ëªä öþ ¯¤ ¤¢ ôûø¡þõ
 
¢¡ ëªä
¢ø¡ öõª ¤ ö ¬ ôþ÷øþõ ù÷ ø ¢øªþõ ¥¤ þ ù¢ª §õó ù÷ ¢¡ ëªä
¤ø㪠ø ñìä öþ÷õû .ôþõúê ¤ ¢¡ ëªä ùî ¨ ¤øª¢ ¤þ¨ .ôþ÷î ø ù¢þ¢
öþ ¤ø¯ ëªä öþ ù ¤ð .¢÷î ñþó ø ùþ¥ ¤ ¢¡ ëªä ¢÷øþõ÷ ý¤ª
.¢øªþõ÷ ù¨î ö ö¥þõ ¥ ùêþ÷ ñþóì ¥ð¤û õ ¨ ù¢ª ¢û õ ù ý¤þ£÷
¤ð õ ø ¨ ¤þ¥¤¨ ôø¢õ ¤ø¯ ¢¡ ëªä ¢ª ù¢÷õ ¥ ¤þª ùî ü÷õ¥ ñõ
ù÷ ø ù¢ø÷ ù¢¥ó¢ ø ¤¥þ ö ¥ ¥ð¤û ôþ÷îþõ êþ¤¢ ¤¤îõ ¤ø¯ ¤ ¢¡ ëªä ù
ôþ÷îêþ¤¢ ¤ªþ ù¤û §îä ¤ .ôþª ¤¢ ¤ ö ¥ ý¢þ¥ ö¥þõ ôþ÷øþõ ùî÷þ
©ûø¡ ö ¤ªþ êþ¤¢ ý¤ ùî÷÷÷ ¢ª ôþûø¡ â®øõ ¤ªþ ö¥þõ öõú
õ ¢¤îý¤þðù¥¢÷ üõ ø ü÷¥ø ¤ø¯ ¤ ¢¡ ëªä öøþõ÷ ù¤ð .ôþ÷îþõ ÷õ ø
:ô÷î ¬ ¤þ¥ ¤ø¬ ¢¡ ëªä ù¤¤¢ ùî ôóþõ .¢¤¢ ©¥¤ þú÷ ü õ ý¤
ù ¤ ö ùõû ø ù¢¤î êþ¤¢ öõ¥õû ¤ø¯ ¤ ¢¡ ëªä þ÷¢ üõõ ùî ôþ÷î ­¤ê
.¢û¢ ùî ¢¤¢ ý¤ªþ ëªä ¥ø÷û ¢¡ ¢êþ ëê öþ ¤ð ü ¢÷¢¤ðþõ¥ ¢¡
ù÷ ø ù¢ª ù¢þ¢ ù÷ ¢¡ ¢øªþõ öþ ø ¤úà þ¤ª ù ¢¡ ëªä ö¥þõ ù÷øð §
ùø .¢ªþõ ý¢ã ù¨ ùäøõõ íþ ù÷ ø ù¢ø ý¢ø¢õ ù¢õ ù÷ ¢¡ .¢øªþõ §õó
ëªä ¢÷÷øþõ ù÷øð ûö¨÷ ø ¢øªþõ ù¢¢ «þ¡ª ù÷ø𠢡 ëªä ùî÷ öþ ù
¢÷¤ø¤¢ ëì ù ¤ ¢¡
 
áø¤ª .ô÷î ñþó ø ùþ¥ ¤ "¢¤¢þõ ¨ø¢ ¤ üó öøû ï÷¨ ¢¡ "¤ä ôûø¡þõ
§¨ .ôø÷ªþõ ôþû©øð ®ø ¤ ¢¬ öõ ."öøû ï÷¨"¢÷ø¡þõ ¤õ ¢¡ :ôþ÷î
¤¢þ¢ ô¤¨ ýò ø øó ø ª üõõ ¤¢ ë¤ ø âªãª ¤ öª¡¤¢ ö ý¤ø÷
öõ .¢÷îþõ ¤þ¡¨ ¤ ô÷û£ ø ø¤ ù¡÷ª÷ ¤ø÷ ¥ ü¯¡ ¤ø÷ ö öþõ ¤¢ .¢øªþõ
ø ùêþ ô¨¨ þ¤ª ý¤ ¤ ü¨¤¢ ñãê ø õóî ôøþõ÷ ôþû¢¢ã¨ üõõ
öþ ¤¢ ©¤¢õ ©øè ¤¢ ùî ¢÷õþõ üî¢øî ¥þõó¬ ø ô¤ ó ù öþ .ô÷î öþ
éþ¬ø öþ ü .¢êüõ ø ôª ù ©õª ¤¢õ óì ö¤® ù ö¢¢ ©øð
öþ ¤¢ ¢¡ ý¢¬ ö ùî ù÷øð÷õû §¨ .¢û¢ ù¤ ¤õ ù¤ ñõî ¤ø¯ ¢÷øþõ÷
íþ ¤¢ öõ ø ¢÷îþõ ¤þþç ôû þ¥ ýû¤ø÷ ©ª¡¤¢ ø © ¢øªþõ ­øä ¬
öúð÷ .¨ ö¢ª ø£ ñ ¤¢ ô÷¢ üõõ ùî ¢¨¤þõ ¤à÷ .ôø¤þõ ø¤ê ù¨ó¡ ó
ø é㪠ø ¤øª ¤ ¤ø÷ öþ÷ ¤ø¯ .ô÷þ ¤ ¢¡ ô÷øþõ÷ :ô÷þþõ ú÷ ¤ ô¢ø¡
¤þþç ùàó ù ùàó ¤ø÷ ùî÷÷÷ ¢þüõ ¢¤ø õ ¤ ¤¤îõ ø ü÷ ¤ø¯ ý¤øù¨ó¡
ùî÷÷÷ ýù¤þ¢ ñîª íøî ø 拉 ýû¤ø÷ .¢øªþõ ¤îª ¢¡ ëªä ¢÷îþõ
.¢øªþõ ¤þ¥¤¨ ¤ª ýø¨ ëªä ö¨ áø÷õ ë¤ ø 뤥 ¢øªþõ ù¢þ¢ ý¥ © ¤¢
.¢÷îþõ ë¤ê ¤ø÷ © ô¤ê ø ñîª ù ùø ôþ÷îþõ êþ¤¢ ¤ø÷ ¥ õ ùî ¤ ü¨¨
¥þ÷ ý¤ðþ¢ ù ¤ ¢¡ ëªä ©þõ÷ ôùª¢ ëªä ¥ ùî ýù¤ ¤ ùøòä öþ÷õû
.¨ ëªä öþ÷ ø §¨ ¢¡ úê¤ öþ ùõû ñ¤ú .ôù¢þ¢
 
¢¡ ¤þø¬ © ø ¤ø÷
¤þø¬ ö ø ¨ ëªä ô¢÷ ø ô¨ ¤ø÷ ùîôþøð ôþ÷øþõ ý¥þ ù ¤ ü÷õ
¢¡ ¤ø÷ êþ¤¢ ¥ § ùó¬êò ý¤ª £ ¤¢ ëªä ¤¬÷ä ¨ © ø ¤ø÷ ¢¡
öì¯ õò ü÷ªø¤ ¢þóî ¤ªê üìø ùî ¤ø¯÷õû .¢þüõ¤¢ ñãê÷ ø ñãê ù
óì ø ù¢¤î ¥è ¤ ¢ø¡ þóãê ëªä ¢þ÷þ ¤ ¢¡ ¤ø÷ ùî üìø ¢øªþõ öªø¤
.¢÷îþõ ñ¢õ ëªä ¢ø¡ ù ¤ õª
 
.¢øª ¥ ø ù¢ªð ¢þ î¤ ù¥ø¤¢ ùî÷þ ñþó¢
ö ùþóø ¤ø¯ ùî ¤ üûþêþî ú÷ ùî ¢ø öþ þ¤ª ý¤ ¢¡ ñþ¬ ¨ø¡
¢÷¨÷ø÷ ùþóø ¢¢ öð¢÷õ¥ ¯øì¨ ¨¨ õ .¢÷÷î àê ¢÷¢ø ù¢ª ù¢þ¤ê
ùî ¢þ¢þõ üìø ¢ø öþðûø¢÷ ¢¡ .¢÷¤£ð ¢øø ù¬¤ä ù üãþ¯ ëªä
ù ñþõ ý¤¢ ùî ¢÷þüõ þ÷¢ üûóì ø ùê¤ð ñîª ¨¤¢÷ ¤ø¯ ©÷¢÷¥¤ê
ø¢ üóì öª¢ ñîªõ ñ ý¤ öþ¤÷ .¢÷¨û éó¡õ ú ø¢ ¤¢ î¤
¢¡ ¤þ¡ ø ý¥¨¥ ñþ¬ ùªì÷ ¥ ü¢ ñîªõ ¤ø¯÷þõû ø éóõ ú
ù¤ø¢ ¢óø ¤þ¨õ ¥ ¨þþõ õ ¨ù¢ª þ¤ª ý¥¨¥ °þ¤ ¤¢ ùî ù÷øð÷õû
¢¡ ëªä §¨ ùþª õ) ôþêþ ù¤ø¢ ¢óø ñþ¬ ù÷ð öø¢ ùî üìø .ôþ÷î¤øä
¢¡ ñõî ëªä ùî ¢ø ôþûø¡ ¤¢ì (.¢ª ôþûø¡ ùª¢ ø¥¤ ¥è ¤¢ ø ùî÷÷÷
¢óøõ ù¤ø¢ öþ¨¤ öþ¢óø ëþ¤¯ ¥ ¢þ õ ùî ¨ ¤¯¡ öþ ù .ôþ÷îù¤ ¤
öþ¢óø ¤þ¡ ¤ ùî ¨ ùî÷ öþ þ®ø âìø ¤¢ öþ .¨ î¤ öþ ø ôþøª
¯ä (öðõû ý¤ ) ¤ ü÷¢¤î÷¤ø ãê÷õ öþ÷ ø ù¢øªð ¤ î¤ ù¥ø¤¢ öþ¨¤
.¢÷ù¢øõ÷
 
ø õ¤õ öþ ú÷ ùî ¤îþ õ ¢÷õúêþõ÷ ¤ ö (î¤) öð¢÷÷î êþ¤¢ ù ¤ð
ùê¤ð î¤ ô¢¤õ ¢÷÷î êþ¤¢ î¤ ô¨¤õ ¤¢ ö¨  ¤ 拉 é¯ó
ù¤ ¢÷¨û öþõ¥ ýø¤ ¤ öþ¨¤ öþ¢óø ùîþó ¤¢ öþ÷õû .¢ª ¢÷ûø¡ ¢¢õóì
êþ¤¢ .¢÷ù¢øªð «ø¬¡õ õ¤õ ø é¯ó öþ êþ¤¢ ¤¢ ¤ê÷ ú÷øþóþõ ý¤ ¤
ùî ¨ ü÷õ¥ öþ ø ¢÷¨û üªú ô¢¤õ î¤ öþ ø õ¤õ öþ öð¢÷÷î
ø ñì ø ¡ ü¯¤ª þû ü¤ öø¢ ¢÷÷øþõ öþõ¥ ýø¤ ô¢¤õ ø öð¢÷õ¥
.¢÷ù¢¤îëþ¤¯ ü¯ ù¤ø¢ ¢óø ùó¤õ ¥ ú÷ öø ¢÷÷î êþ¤¢ ¤ î¤
¢¡ ùþ¢û öþ¤ð¤¥ ëªä
 
þ¤ª .¢÷÷îþõ êþ¤¢ ¤ ö ¢óø ­õ ûö¨÷ ùî ¨¢¡ ¤þø¬ ù¤¬ä ëªä
ö¨÷ öê¤ð ¤¤ì ù ùø õ .¢÷¤ ¤ ù ¨û ùî ö÷÷ ¤ ¢¡ ëªä ¨þþõ
ù¯¤ öþ ù¤ø¢ ¢þ ý¤ þ¤ª .¢ª â¯ì ¢¡ õ ù¯¤ ¨¤¢÷ ¤þ¨õ ¤¢
ëªä ñþ¬ ¤þø¬ ý¥¨¥ ö¢ª ¢¡ ô¨ ý¤ ù¤ öþ¤ú .¢øª ¢¡ ùþª ¢þ
ý¢þ÷ ø ü¨¨ ¤¢ì ëªä ëªä ëªä .¢ªþõ ¢¡ ö¤¡¢ ø ö¤¨ ôìõ ¤¢
üõõ ö¨÷þ¢ ø ôþ÷î ø£ ¤ òîªõ ø úþ¡¨ ùõû ôþ÷øþõ ö õ ùî ¨
¢¡ ¥ õ ùî ¨ ýùþ¢û ôþ¤ð¤¥ ëªä .ôþ¤ø¤¢ þãìø ¤ ¢¡ ýûñù¢þ
.ôþ¨û ø ö¢÷¥¤ê õ ùî ìþì öþ ù¢ª ôøõ ø ¤úõ í¤¢õ ø ôþù¢¤î êþ¤¢
ùê¤ ¨¢ ¥ ëªä ôþª ùª¢ ©ò ø ¢ú ø ¢ ¨þþõ öõ¢ø¡ õ !ëªä
.ôþþ ¤
 

I ý¢ã ©¡ I üóì ©¡ I ù¢ø÷¡ öø÷î I üîþ÷ø¤îó ¨ I